پنجشنبه ۲۲ آذر ۱۳۹۷
ساعت : ۰۴:۰۹
در کشورهای در حال توسعه، فقر مولدان فرهنگ و هنر یکی از موانع اساسی توسعه اقتصادی فرهنگ و هنر است. از یک طرف فراوانی پتانسیل نیروی کار در بخش فعالیت‌های فرهنگی و هنری و از طرف دیگر سرمایه گذاری اندک در بخش فرهنگ و هنر باعث شده اغلب متقاضیان این گونه فعالیت‌ها درگیر مسائل معیشتی باشند. اما با مطالعاتی که از فعالیت‌های کشورهای توسعه‌یافته به دست آمده است، کارآفرینی فرهنگی از یک سو موجب افزایش ثروت، رفاه و امکانات فعالان فرهنگی و هنری و از سوی دیگر موجب اشتغال در زمینه فعالیت‌های فرهنگی و هنری در این کشورها می‌شود. اما متأسفانه در ایران مقوله کارآفرینی چندان شناخته‌شده نیست و موانع موجود بر سر راه کارآفرینان، آن چنان زیاد و دست و پاگیر است که غالباً به خسته شدن و کناره‌گیری افراد کارآفرین از کارهای نوآورانه می‌انجامد. 

توسعه و شکوفایی بخش عظیمی از اقتصاد جوامع، وابسته به مکانیزم‌هایی است که در آن کسب و کارهای جدید ایجاد می‌شوند و توسعه می‌یابند. در این زمینه افراد کارآفرین هر جامعه نقش اصلی را در تولید این کسب و کارها ایفا می‌کنند و کارآفرینی ابزار نیرومندی در جهت ایجاد فرصت‌هایی است که بهره‌گیری از آنها می‌تواند باعث رفع مشکلاتی همچون بیکاری، کمبود نیروی انسانی خلاق و پویا، پایین بودن بهره‌وری، کاهش کیفیت محصولات و خدمات و رکود اقتصادی شود. کارآفرینی تأثیر مستقیمی بر توسعه اقتصادی و اجتماعی مردم دارد. جوامع امروزی به افرادی نیاز دارند که مصمم به کسب موفقیت و قادر به تبدیل یک ایده رؤیایی به یک فرصت حقیقی است. علاوه بر این کارآفرینان پیوسته در حال ابداع و توسعه کالاها و خدمات جدید و نیز به دنبال روش‌هایی هستند که این کالاها و خدمات را به طور مؤثرتری تولید و عرضه کنند و بدین ترتیب کیفیت زندگی را بهبود بخشند. 

یکی از مهم‌ترین اقدامات برنامه‌ریزان کارآفرینی؛ راه‌اندازی، حمایت و توسعهٔ کسب و کارهای نوین در ایران، مجهز کردن دانش‌آموختگان دانشگاهی به عنوان طیف وسیع بیکاران به دانش، مهارت و امکانات مورد نیاز برای راه‌اندازی کسب و کارهای نوین است و در زمینه کارآفرینی و توسعه فعالیت‌های اقتصادی بیشتر بر روی تحقیق و توسعه زیر ساخت‌های صنعتی و بالا بردن ظرفیت‌های سرمایه‌گذاری تاکید می‌شود. 

بازی‌های ویدئویی و رایانه‌ای نیز به لحاظ تأثیرگذاری خود در زمینه فرهنگ‌سازی، رشد و تکوین شخصیت فرهنگی، علمی و ایفای نقش‌های آموزشی، کمک‌آموزشی، همچنین پر کردن بخشی از اوقات فراغت گروه‌های سنی گوناگون جامعه از جایگاه ویژه و مهمی برخوردار هستند. بنا به اهمیت این موضوع، توجه بیش از پیش به برنامه‌ریزی برای تولید محصولات فرهنگی جدید (همچون بازی‌های رایانه‌ای) و اهتمام ویژه به نخبگان برای شناسایی و ساماندهی آنان به منظور بهره‌گیری بهتر از این قشر ممتاز، از ضرورت بالایی برخوردار است. بررسی وضعیت صنعت بازی‌های رایانه‌ای در داخل کشور و تحلیل و مقایسه فاصله میان وضع موجود و شرایط مطلوب نشان می‌دهد که وضعیت فعلی این صنعت تا حد زیادی از سطح مطلوب فاصله دارد. اگر چه مشکلات بسیاری موجب ایجاد این فاصله شده‌اند، اما مهم‌ترین عامل ضعف این صنعت در شرایط کنونی کشور از نظر پاسخگویان؛ عدم رعایت حق مالکیت معنوی، عدم حمایت از تولیدات داخلی، کمبود رشته‌های تخصصی مورد نیاز در سطح دانشگاه‌ها و پشتیبانی نکردن از طرح‌های جدید و ابتکاری از دیگر عوامل مهم تضعیف این صنعت در شرایط فعلی کشور شمرده شده‌اند. بدین ترتیب در حالی که تولیدات اندک و کم توان این صنعت نوین توانایی رقابت با بازی‌های خارجی را ندارند، ولی در یک محیط ناامن اقتصادی در کنار کپی‌های غیرقانونی پیشرفته‌ترین تولیدات کشورهای پیشرو که ورود آنها به کشور آزاد است، قرار گرفته و به رقابتی غیرعادلانه با آنها می‌پردازند. بنابراین می‌توان به این نتیجه دست یافت که کارآفرینی در حوزه بازی‌های رایانه‌ای راهکاری جدید در نظریه‌های توسعه برای توانمندسازی و ظرفیت سازی با هدف کاهش بیکاری، ایجاد برابری اقتصادی، اجتماعی، محیطی و نهادی است و ابزاری مهم در رسیدن به توسعه پایدار به شمار می‌آید. 

با این حال توسعه کارآفرینی به انتخاب بهترین مکان برای استقرار فعالیت‌های مرتبط با کارآفرینی وابسته است. در نتیجه، سیاست‌ها و راهکارهای مهمی که می‌تواند در فرآیند کارآفرینی شکل مؤثری داشته باشد و منجر به توسعه کارآفرینی شود، عبارت‌اند از ۱- توسعه زیرساخت‌های اجتماعی ۲- انجام توأمان تحقیق و توسعه ۳- افزایش کیفیت نیروی انسانی ۴- افزایش کیفیت مدیریت ۵- توسعه آموزش. 

کارآفرینی فرهنگی فرآیند ایده‌پردازی، شناخت فرصت‌ها و راه‌اندازی کسب و کارهای فرهنگی است که فرآیندهای تولید و عرضه خدمات فرهنگی و هنری را مدیریت می‌کند نتایج حاصل از کارآفرینی فرهنگی احیای ارزش‌های فرهنگی موجود و دلخواه است. نقش تعاملی اقتصاد و کارآفرینی در بخش فرهنگی علاوه بر افزایش درآمد سرانه و انباشت سرمایه در بخش هنر، می‌تواند آغازگاه تغییرات ساختاری عمده در فعالیت‌های اقتصادی کشور باشد، بلکه این تغییر با رشد بازده اجتماعی و امکان مشارکت فعال در میان نقش‌هایِ اقتصادی (اشتغال در فعالیت‌های فرهنگی) توأم خواهد شد که ثمرهٔ آن گسترش ظرفیت رشد کشور و بالا رفتن میزان توجه به چرخه اجتماعی و استقرار نظم اجتماعی عادلانه و پویا خواهد بود. افراد کارآفرین با انتخاب استراتژی‌های کارآفرینی و توسعه آن اقدام به کار می‌کنند و می‌توانند در توسعه امور مربوط به کارآفرینی از راهبردهای مختلفی مانند راهبرد اتحاد، توسعه فرانشیز، تقلید خلاق، نوآوری باز، تملک، تمرکز، رشد از مقیاس کوچک و راهبرد به‌کارگیری توانمندی‌های سنتی و بومی به خصوص راهبرد مقیاس کوچک که در این مقوله در اولویت است؛ به کار گرفته و فعالیت کنند. 

در نهایت می‌توان گفت توسعه کارآفرینی فرایندی همه جانبه است و دخالت همه نهادها و سازمان‌های فعال در حوزه بازی‌های رایانه‌ای در این موضوع ضروری و لازم هستند و همه عوامل استراتژی‌های توسعه کارآفرینی از جمله: اکولوژیک، اداری، بازاریابی، فرهنگی، شناختی، نوآوری سازمانی و رشد از مقیاس کوچک، که با همدیگر در ارتباط هستند و همانند زنجیره‌ای به هم پیوسته و سیستمی یکپارچه در این فرایند ایفای نقش می‌کنند. 

در پایان به منظور هر چه بهتر شدن توسعه کارآفرینی بازی‌های رایانه‌ای، فعالان حوزه بازی‌های رایانه‌ای بر اساس نیازسنجی و همچنین شناخت فرهنگ ایرانی-اسلامی به تولید و توسعه بازی‌های رایانه‌ای اقدام کنند و سازمان‌های فرهنگی به عنوان سازمان‌های فرهنگ‌ساز می‌توانند در این حوزه مشارکت و اقدام کنند. همچنین به موازات توسعه کارآفرینی اکولوژیک فرهنگی-اقتصادی، استراتژی‌های اداری و پروتکل‌های آن نیز تدوین شود تا فرآیند ایده تا تولید و بازاریابی تا جایی که ممکن است کوتاه شود و برای حوزه بازاریابی و پخش بازی‌های رایانه، استفاده از استراتژی‌های نوین بازاریابی، از جمله استراتژی بازاریابی مویرگی توصیه می‌شود. 
نظر شما