اکبر هاشمي رفسنجاني در ميان 10مرد تاثير گذار بر آينده

مجله معتبر وسياسي "فارن پالسي" و " موسسه تحقيقاتي اوراسيا" 10مرد تاثير گذار بر آينده سياست جهان را انتخاب کردند که به گزارش "روزنامه اقتصادي پول" درميان اين افراد،نام آيت الله اکبرهاشمي رفسنجاني رييس مجلس خبرگان رهبري وباراک اوباما نيزديده مي شود.به نوشته اين نشريه معتبرسياسي،انتظار مي‌رود اين چهره‌ها سياست جهان را در سال آينده شکل بدهند چون اکثرآنها در ماه‌هاي آينده با چالش‌هايي بزرگ دست و پنجه نرم خواهند کرد.

 1- ون جيابائو» نخست وزير چين همان کسي است که سعي کرد کشورش را در ميانه بحران اقتصادي رهبري کند. حالا اما او کاري بسيار سخت را پيش‌روي خود مي‌بيند و آن هم تغيير رويکرد چين از «تزريق‌محرک‌هاي مالي» به سمت «مقابله با تورم» است. در همين مرحله گذار، «ون جيابائو» بايد يک مساله مهم و اساسي ديگر را نيز مديريت کند: اينکه سرانجام چه رويکردي قرار است در مورد واحد پول چين در پيش گرفته شود. برخي سياست‌هاي دولت چين (مثل توزيع پول) در داخل اين کشور با استقبال مواجه شده‌اند، اما به نظر مي‌آيد که چالش‌هاي بزرگي در آينده پيش‌روي «ون جيابائو» نخست وزير و «هو جينتائو» رييس‌جمهور چين قرار داشته باشد و هزينه‌هاي سياسي و اختلافات در ميان گروه‌هاي مختلف هم به تبع آن بالا برود. در چنين شرايطي، رهبري سياسي کشور واقعا سخت مي‌شود و اين در حالي است که چين در مسايل خارجي از جمله در مورد مناسبات خود با آمريکا هم شرايط سرنوشت‌سازي را پيش‌روي خود مي‌بيند. از سوي ديگر، «ون جيابائو» و همکارانش براي تنظيم برنامه پنج ساله کشورشان و برنامه‌ريزي اقتصادي تا سال 2015 ميلادي هم نقش دارند. اين برنامه درواقع نشان خواهد داد که پکن تا چه حد مي‌تواند اقتصاد خود را در سال‌هاي آتي متعادل کند.

 2- باراک اوباما، رييس‌جمهور آمريــــکا ســـالي بـــسيار سرنوشت‌ساز را پيش‌رو دارد. او سال 2010 ميلادي را با کاهش محبوبيت عمومي خود، کسري بودجه شديد و افزايش نرخ بيکاري در آمريکا آغاز کرد. او در عين حال افق فعاليت‌هاي حزب دموکرات آمريکا را نيز در انتخابات ميان‌د‌وره‌اي ماه نوامبر چندان روشن نمي‌بيند. اوباما مسئوليت سنگين تعيين ضرب‌الاجل‌ها را در مورد مسايل حقوقي و قانوني زيادي به کنگره آمريکا واگذار کرده، اما ظاهرا کنگره علاقه چنداني به تحقق اين اهداف اوباما نشان نمي‌دهد. رييس‌جمهور آمريکا سعي کرده تمرکز اصلي فعاليت‌هاي خود را بر مسايل داخلي کشور از جمله برنامه خدمات درماني و نيز قوانين مالي و پولي قرار بدهد، اما همين مسايل در کنگره آمريکا به آساني حل و فصل و تصويب نشده‌اند و به همين دليل، اوباما راه دشواري را براي تحقق اهداف خود در اين حوزه‌ها پيش‌رو مي‌بيند. مسايل بين‌المللي از جمله مناسبات آمريکا با چين، خارج کردن نيروهاي آمريکايي از عراق و تامين امنيت افغانستان هم به شدت دولت اوباما را در عرصه سياست خارجي مشغول نگه داشته است. همچنان که انتخابات مياندوره‌اي آمريکا هم نزديک مي‌شود اوباما بايد انرژي خود را بر تقويت موضع ليبرال‌ها در کشور متمرکز کند تا در انتخابات آتي رياست جمهوري در سال 2012 ميلادي بتواند براي بار دوم رييس‌جمهور آمريکا شود.

 3- شايد اسم «ايچيرو اوزاوا» کمتر به گوش کسي خورده باشد، اما واقعيت اين است که او مي‌تواند ناجي حزب حاکم بر ژاپن- يعني حزب دموکراتيک ژاپن- باشد. اگر او بتواند خود را از مشکلاتي که فعلا با آنها دست و پنجه نرم مي‌کند خلاص کند و حزب دموکراتيک را در انتخابات مجلس اعلا در ماه ژوئيه به پيروزي برساند، به طور قطع نفوذ بسيار زيادي در دولت هم پيدا خواهد کرد. اوزاوا هيچ پستي در کابينه ژاپن ندارد، اما بانفوذترين سياستمدار حزب دموکراتيک ژاپن و دبير کل آن است و کنترل مسايل مالي، استراتژي انتخاباتي و پروسه تعيين کانديدا در اين حزب را به عهده دارد. اوزاوا از اينکه سياست گذاري حزب را به ديگران واگذار کند ابايي ندارد اما هميشه در بن بست‌هايي که در اين راستا به وجود مي‌آيد مستقيما دخالت مي‌کند و تصميماتي را که اهداف برنامه‌ريزي شده قبلي را تامين نکنند، تغيير مي‌دهد. او در حال حاضر دچار دردسر بزرگي شده و آن هم اتهاماتي است که در خصوص ارايه پول به چهره‌هاي سياسي عليه وي مطرح شده است. اگر او نتواند اين اتهامات را از سر خود باز کند و مجبور به کناره‌گيري از عرصه سياسي شود، قطعا تبعات آن درعرصه انتخاباتي ژاپن و حزب خود او به شدت احساس خواهد شد. اين در حالي است که موقعيت او به نتيجه انتخابات ماه ژوئيه هم بسيار بستگي دارد و مي‌تواند سرنوشت حزب دموکراتيک ژاپن را نيز تعيين کند.

4- اگر پيش‌بيني‌ها درست از آب در بيايد و حزب محافظه‌کار انگليس در انتخابات پارلماني اين کشور در ماه مي‌ به پيروزي برسد، آنگاه رهبر اين حزب -يعني ديويد کامرون- نخست وزير کشوري خواهد شد که با مشکلات زيادي دست و پنجه نرم مي‌کند. واقعيت اين است که انگليس هنوز دارد براي غلبه بر رکود اقتصادي، مقابله با حباب بخش مسکن و مرتفع کردن بحران بخش مالي خود تلاش‌هاي زيادي صورت مي‌دهد. عملکرد حزب کارگر انگليس در مواجهه با اين مشکلات، انتقادهاي زيادي را در داخل انگليس به همراه داشته و مثلا افزايش کسري بودجه و نيز افزايش نرخ قروض نسبت به توليد ناخالص داخلي نگراني‌هاي زيادي را به وجود آورده است. برخي سياست‌هاي مالي نيز که در انگليس در پيش گرفته شده، موقعيت لندن را به عنوان يک مرکز مهم مالي دنيا اندکي زير سوال برده است. در چنين شرايطي اگر ديويد کامرون بر سر کار بيايد، با چالش‌هاي مختلفي در عرصه مالي مواجه خواهد بود. اگر دولت او رويکردي محکم و منسجم را در اين خصوص در پيش نگيرد، آنگاه نگراني‌ها در مورد چشم‌انداز آينده انگليس به وضوح افزايش خواهد يافت و کامرون و حزب محافظه‌کار انگليس در دردسر جديدي خواهند افتاد.

 5-اين آخرين سال حضور لوئيز ايناسيو لولا داسيلوا در کاخ رياست جمهوري است و احتمالا خداحافظي او با قدرت کم سروصدا نخواهد بود. برزيل در حال يک احياي سريع اقتصادي است و از بحران مالي جهاني فاصله مي‌گيرد. فراموش نکنيم مردم برزيل لولا و سياست‌هاي اقتصادي‌اش را - که نسبتا حامي بازار آزاد است - با موفقيت اقتصادي کشور مرتبط مي‌دانند. در صحنه بين‌المللي هم او از اين کاميابي استفاده مي‌کند تا برزيل بتواند نقش بزرگ‌تري را در روند سياست‌گذاري‌هاي چندجانبه جهاني ايفا کند، مثل حضور موثر در G20 يا کنفرانس‌هاي مقابله با گرمايش زمين، البته اين رويکرد تهاجمي باعث آسيب‌پذيري لولا در صحنه بين‌المللي مي‌شود، مثلا غرب از رابطه گرم او با تهران راضي نخواهد بود. در صحنه داخلي هم لولا نقش بسيار مهمي را در شکل دادن به انتخابات رياست جمهوري اکتبر بازي مي‌کند. خيلي‌ها در برزيل دوست دارند که سياست‌هاي فعلي ادامه پيدا کند و اين يعني تلاش‌هاي لولا براي پيروزي ديلما روسف، رييس دفترش احتمالا نتيجه مي‌دهد. اگر ديلما در انتخابات پيروز شود لولا نقش مهمي را در تشکيل دولت جديد ايفا خواهد کرد.

 6- آيت‌الله علي‌اکبر هاشمي‌رفسنجاني، رييس‌جمهور سابق ايران مي‌تواند در شکل دادن به مسير جمهوري اسلامي در سال 2010 نقشي کليدي داشته باشد. از زمان انتخابات رياست جمهوري، رفسنجاني کمتر جلب توجه کرده است - و بر اساس برخي گزارش‌ها تلاش کرده تا در پشت پرده ميانجيگري کند - اما به هر حال او هنوز قدرت زيادي در اختيار دارد. او رييس دو شوراي تاثيرگذار در ساختار حکومتي ايران است و روابط قدرتمندي با گروه‌هاي مختلف جامعه دارد، از تجار کشور و مخالفان دولت گرفته تا سپاه پاسداران انقلاب اسلامي. اگر حکومت به اين نتيجه برسد که مذاکره با مخالفان دولت است که کشور را به آرامش مي‌رساند، بايد کسي را براي ميانجيگري انتخاب کند. رفسنجاني در اين ميان يکي از معدود ايرانياني است که - به خاطر نفوذ گسترده‌اش - مي‌تواند با سران مخالفان دولت به توافق برسد و اين به ثبات بيشتر کشور ختم مي‌شود. (يکي از اولين گام‌ها مي‌تواند آزادي بازداشت‌شدگان حوادث پس از انتخابات باشد.) در اين ميان اگر رفسنجاني به طور جدي از مخالفان دولت حمايت کند آنها در سال 2010 قدرت بيشتري خواهند گرفت.

 7- ژنرال اشفق کياني، رييس ستاد ارتش پاکستان مهم‌ترين مقام نظامي اين کشور به حساب مي‌آيد و در سال آينده هم نقشي حياتي در صحنه سياسي و سياست‌گذاري‌هاي امنيتي بازي مي‌کند. کياني بر تلاش‌هاي آمريکا براي مقابله با شورشيان در افغانستان تاثيري جدي خواهد گذاشت. با روند تضعيف دولت غيرنظامي و اختلاف نظرهاي شديد سياسي در کشور، کياني آرام‌آرام کنترل سياست‌هاي خارجي، دفاعي و ضدتروريستي پاکستان را در دست خواهد گرفت. ايالات متحده دولت اسلام‌آباد را به شدت تحت فشار گذاشته تا هم گروه‌هاي شبه‌نظامي در مناطق مرزي قبيله‌اي پاکستان را سرکوب کند و هم کنترل مرزش با افغانستان را در دست بگيرد. اينکه ارتش پاکستان با چه جديتي اين دو ماموريت را انجام دهد به ژنرال کياني بستگي دارد. در هر حال به نفع وجهه او و ارتش است که پاکستان بتواند کنترل مناطق مرزي قبيله‌اي را در دست بگيرد و خشونت‌هاي مداوم شبه‌نظاميان را خاموش کند، البته کياني در داخل پاکستان و از سوي گروه‌هاي سياسي- مذهبي به شدت تحت فشار است. اين گروه‌ها مخالف عمليات جدي ارتش در مناطق قبيله‌اي هستند. اگر کياني کوتاه بيايد تلاش‌هاي آمريکا در افغانستان تضعيف خواهد شد.

 8- دو سال پيش ولاديمير پوتين به خاطر محدوديت قانوني نتوانست رييس‌جمهور شود، پس جاي خود را به ديميتري مدودف داد و به نخست وزيري روسيه قناعت کرد، اما او همچنان قدرتمندترين و محبوب‌ترين چهره سياسي کشور به حساب مي‌آيد. مدودف تمايلات نسبتا ليبرالي دارد و پوتين عموما سختگيرتر است، اما قرار نيست که ميان اين دو رهبر اختلاف نظر جدي به وجود بيايد و کرملين بي‌ثبات شود. در طول ماه‌هاي گذشته روند احياي اقتصاد روسيه کند بود، اما با افزايش نسبي قيمت نفت و افزايش تقاضاي داخلي، اقتصاد اين کشور جاني دوباره مي‌گيرد، پس موضوعات جدي بلندمدت مربوط به مسير روسيه پس از بحران مورد توجه نخبگان و مردم عادي قرار گرفته است. در اين ميان پوتين مي‌تواند برنامه‌هاي اصلاحي اخيرا اعلام شده مدودف را به جلو براند يا متوقف کند و هنوز معلوم نيست او به کدام سمت تمايل دارد. رفتارهاي امسال پوتين مشخص خواهد کرد که او پس از پايان دوران رياست جمهوري مدودف در سال 2012 مي‌خواهد چه بکند. آيا او دوباره رييس‌جمهور خواهد شد يا نخست وزيري برايش کافي است؟ ديدگاه‌هاي سياسي و اقتصادي پوتين همچنان آينده روسيه را شکل خواهد داد، پس غرب همچنان او را زير نظر خواهد داشت.

 9- مثل برج خليفه 160 طبقه‌اي شيخ خليفه بن زايد آل نهيان، رهبر ابوظبي و رييس‌جمهور امارات متحده عربي از بالا مراقب اين کشور کوچک است. وقتي اميرنشين دوبي در اواخر سال 2009 به دردسر افتاد و دچار مشکلات جدي مالي شد، شيخ خليفه بود که وارد عمل شد و ابوظبي پرداخت بدهي‌هاي دوبي را برعهده گرفت. اين روند باعث دگرگوني روابط اين اميرنشين‌هاي برادر شد. دوبي حالا اميرنشين نيازمند کوچک‌تر به حساب مي‌آيد پس شيخ خليفه قدرتش را تحکيم مي‌کند و بر روند سياست‌گذاري امارات متحده عربي مسلط مي‌شود. شيخ خليفه رابطه خوبي با دولت ايالات متحده داشته و اين رابطه را در اين سال مهم حفظ خواهد کرد. امسال احتمالا تحريم عليه برنامه هسته اي ايران شدت خواهد گرفت و امارات احتمالا سياست‌هايي را در اين حوزه در پيش مي‌گيرد که رضايت خاطر سران کاخ سفيد را به همراه خواهد داشت. شيخ خليفه به احتمال زياد روابط تجاري ايران و دوبي را تضعيف خواهد کرد. ابوظبي، پايتخت سياسي امارات متحده عربي احتمالا استفاده ايراني‌ها از بانک‌هاي دوبي را محدود مي‌کند. ايراني‌ها از دوبي به عنوان نقطه ترانزيت کالاهاي ايراني استفاده مي‌کنند، شيخ خليفه به درخواست آمريکا اين روند را هم محدود خواهد کرد.

 10- اولي رن» در حالي کميسيونر امور پولي و اقتصادي اتحاديه اروپا شده که قاره اروپا با مشکلات و فشارهاي اقتصادي گوناگوني دست و پنجه نرم مي‌کند. شايد مهم‌ترين کاري که رن بايد انجام دهد، تعيين سريع چارچوبي براي هماهنگ‌کردن سياست‌هاي مالي ميان کشورهاي حوزه يورو باشد. اگر او بخواهد در اين راه موفق شود، بايد اعضاي اتحاديه اروپا را با چرب‌زباني متقاعد به همکاري کند، انتظارهاي بازار را متعادل کند و منافع و مضرات سياست‌هاي مختلف را به خوبي برآورد کند. او البته در برخي بحران‌هاي جدي -مثل بحران مالي يونان- قطعا بايد انتقادات زيادي را نيز به جان بخرد و تبعات آن را نيز تحمل کند. يونان در واقع آزمايشي سنگين و سخت براي رن در آغاز راه کميسيونري اروپاست، اين در حالي است که رن تجربه چنداني در عرصه تخصصي اقتصادي ندارد و مثلا پيش از اين کميسيونر اروپا در عرصه افزايش شمار اعضاي اين اتحاديه بوده است. رن در آن پست توانست به خوبي از پس مسئوليت سياسي گسترش مرزهاي اتحاديه اروپا برآيد و بين اعضاي اين اتحاديه، توافقي نسبي ايجاد کند. او همچنين در عرصه ديپلماسي داخلي اتحاديه اروپا نيز تجربه خوبي دارد اما پست فعلي رن خيلي سخت‌تر از آن است که تصورش را مي‌کرد