روزه‌داري حتي در کساني که لاغر يا داراي وزن طبيعي هستند، باعث مي‌شود بدن چربي‌هاي قبلي را بسوزاند و پس از پايان دوره روزه‌داري، به جاي آنها چربي تازه و مناسب‌تري را جايگزين كند.
در اين رابطه، دکتر احمدرضا درستي، متخصص تغذيه در گفت‌و‌گو با خبرنگار "شهر"، با بيان اين اين مطلب افزود: براي افرادي هم که چربي ذخيره‌اي زيادي در بدن خود دارند، فرصت مغتنمي فراهم مي‌شود تا مقداري از آنها را براي توليد انرژي به مصرف رسانند و از اضافه وزن خود بکاهند.
وي تصريح كرد: البته اگر فرد بسيار لاغر يا داراي بيماري يا شرايط فيزيولوژيکي خاصي باشد که روزه‌داري منجر به صدمه به بدن او مي‌شود و پزشک تشخيص داده است که نبايد روزه بگيرد، دين اسلام در اين موارد به فرد اجازه مي‌دهد که روزه نگيرد.
به اعتقاد متخصصان علوم تغذيه بدن انسان براي حفظ سلامتي خود همواره مقداري چربي را به عنوان ذخيره انرژي در نقاط مختلف ذخيره مي‌کند. اين چربي‌ها به مرور ممکن است مقداري از کاروتنوئيدهاي(رنگدانه‌هاي گياهي) خورده شده توسط فرد را در خود ذخيره کنند و تغيير رنگ دهند، به علاوه اگر اين چربي‌ها براي مدت طولاني در بدن باقي بمانند، به شکل توده فشرده درمي‌آيند و چربي‌هايي که در مرکز اين توده قرار مي‌گيرند، ممکن است براي هميشه در بدن باقي بمانند و کمتر براي توليد انرژي بسوزند. در اين ميان روزه‌داري نيز مي‌تواند به تغذيه مناسب بدن کمک شاياني کند.
دكتر درستي با بيان اين كه به تغذيه نوجوانان و تحرک آنها در طول روز بايد توجه خاص شود، چرا که دريافت ناکافي موادغذايي مي‌تواند به رشد و نمو آنها لطمات جبران‌ناپذيري وارد کند، اظهار كرد: در اين ميان فعاليت شديد که منجر به مصرف انرژي زياد و همچنين تعريق فراوان در طي روز شود، مي‌تواند به سوءتغذيه خفيف تا شديد منجر شود، بنابراين به دختران خردسال 9 تا 12 ساله و حتي به نوجواناني که در معرض خطر کمتري قرار دارند و به تمام بيماران و حتي افراد به ظاهر سالمي که روزه‌داري منجر به تشديد عوارض بدني از جمله ضعف فراوان در آنها مي‌شود، توصيه اکيد مي‌شود که با مشورت با پزشك روزه بگيرند.
وي ادامه داد: بدن انسان علاوه بر نياز به انرژي براي زنده ماندن و انجام فعاليت‌هاي روزمره، به پروتئين‌ها نيز براي ساخت سلول‌هاي جديد (جايگزين سلول‌هاي مرده و توليد سلول‌هاي اضافي در زمان رشد و نمو) نياز دارد. اگر مقدار انرژي که از کربوهيدرات‌ها (اعم از کربوهيدرات‌هاي ساده مثل قند و شکر يا انواع پيچيده مثل نشاسته موجود در نان، برنج، سيب‌زميني، ذرت و جو) و چربي‌ها (اعم از انواع حيواني يا گياهي شامل روغن‌هاي مايع و جامد نباتي) به بدن مي‌رسد، کافي نباشد، بدن به ناچار پروتئين‌ها را که براي ساخت عضله لازم هستند، مي‌سوزاند و به قول معروف "گوشت بدن را مي‌سوزاند".
به گفته اين متخصص تغذيه، افرادي که در اثر داشتن رژيم‌هاي غذايي نادرست وزن زيادي را در مدتي کوتاه از دست ميدهند، در واقع تا حدودي عضلات خود را از دست ميدهند.
وي با اشاره به اين كه براي جايگزيني پروتئيني که در بدن از بين مي‌رود، ممکن است مدت‌ها وقت و غذاي مناسب لازم باشد، خاطرنشان كرد:بر اين اساس، اگر روزه‌داري براي کساني منجر به سوخت شديد پروتئين‌هاي بدن شود، لازم است رژيم غذايي اين افراد به دقت مورد بازنگري و کنترل قرار گيرد.
دكتر درستي افزود: اگر روزه‌داري در برخي افراد، منجر به کاهش دريافت سبزي‌جات يا لبنيات شود، و يا اگر منتهي به دريافت اضافي شيريني‌ها (مثلاً زولبيا و باميه) شود، تأثير نامطلوبي بر وضع تغذيه او خواهد گذاشت. همچنين دفعات غذا خوردن نيز اهميت خاصي در سلامت انسان دارند. در طول افطاري تا سحري نيز رعايت دفعات غذا خوردن بسيار اهميت دارد.
به گفته وي، وقتي ايام روزه‌داري با روزهاي گرم و طولاني سال مصادف مي‌شود، از آنجا که مدت زمان بين افطار و سحري کم است، دو وعده غذاي اصلي (افطار و سحري) و يک ميان وعده تا زمان قبل از خواب (مصرف ميوه و نوشيدني) توصيه مي‌شود؛ البته در تمام ساعات ما بين افطار و سحري، نوشيدن مايعات به مقدار فراوان توصيه مي‌شود.
دكتر درستي با مهم دانستن روش تغذيه و منش زندگي، اظهار كرد: شروع افطاري با آب گرم و خرما و عدم استفاده از مايعات سرد، همچنين عدم مصرف غذاهاي سنگين مثل غذاهاي چرب و سرخ‌کردني همواره مورد توصيه است و در عين حال اگر غذا بسيار آبکي باشد و نان هم در آن تيليت شود و يا نوشيدن مايعات فراوان در طول غذا خوردن، موجب کاهش اثر آنزيم‌هاي گوارشي بر غذا و بروز برخي بيماري‌ها و نارسايي‌هاي گوارشي مي‌شود.
وي با بيان اين كه مصرف ادويه فراوان علاوه بر ايجاد ناراحتي‌هاي گوارشي، باعث افزايش تشنگي در طول روز مي شود، گفت: مصرف غذاهايي از قبيل کله پاچه، سيرابي و شيردان به علت داشتن مقدار زيادي چربي، منجر به بروز مشکلات گوارشي و سلامتي و همچنين تشنگي شديد در طول روز مي‌شوند. نوشيدن نوشابه‌هاي گازدار نيز منجر به سوءتغذيه، افزايش احتمال چاقي و افزايش بيماري‌هاي گوارشي منجر مي‌شود.
اين درحاليست كه اين متخصص تغذيه معتقد است: کم‌خوري بيش از حد که مي‌تواند به سوءتغذيه، سرگيجه، سردرد، اختلالات عصبي، لاغري مفرط، افت قند خون و ... منجر شود و پُرخوري بيش از حد و همچنين ريزه‌خواري همگي به سلامت فرد لطمه مي‌زنند. از سوي ديگر مصرف بسيار کم و نيز مصرف فراوان سبزي‌ها تشنگي در طول روز را افزايش ميدهند.
وي گفت: غذا خوردن و بعد از آن، خون فراواني به سمت دستگاه گوارش سرازير مي‌شود و به همين دليل فرد دچار بي‌حالي و کاهش توان فعاليت فکري مي شود. روزه‌داري با استراحت دادن به دستگاه گوارش و فرستادن خون کافي به سراسر بدن به ويژه به دستگاه مغزي و عصبي (ايجاد فرصت کافي براي فعاليت فکري مناسب)، مي‌تواند به حفظ سلامتي بدن کمک شاياني کند.
دكتر درستي اضافه كرد: در عين حال نبايد تصور کرد که روزه نبايد منجر به بي‌حالي و احساس گرسنگي شود، بلکه اين حالات به طور طبيعي در هنگام روزه‌داري در افراد سالم نيز ايجاد مي‌شود که بايد تحمل كرد، ولي اگر حالات غيرعادي يا فشارهاي غيرطبيعي بر بدن ايجاد شود، مشاوره با پزشک يا متخصص مربوطه کاملاً ضروري است.
