آقاخاني:در حوزه تئاتر دفاع مقدس با مخاطب بد برخورد شده است

به گزارش خبرنگار شهر، ايوب آقاخاني در دوازدهمين جلسه نمايشنامه خواني مولوي كه به بررسي نمايشنامه«درقاب هاي تمام قد» نوشته سپيده خمسه نژاد در قالب جلسه درس گفتارهايي درباره نمايشنامه نويسي همراه شد،ضمن بيان اين مطلب درباره آسيب‌هاي پيش از مشاهده در نمايشنامه‌هاي دفاع مقدس گفت:در اين حوزه آن‌قدر بد با مخاطب برخورد شده است که اکنون پيش فرض‌ها باعث دافعه در او مي شود. گرچه در جهان آثار بزرگ و مترقي درباره جنگ و آثار بسيار بزرگ با موضوع اديان الهي وجود دارند اما در کشور ما کمتر نمونه هاي صادقي از اين دسته آثار وجود دارد.نويسنده مدام بايد در حوزه‌هاي امني حرکت کند که از پيش شناخته شده‌اند. شما بايد براي مخاطبي درباره جنگ بنويسيد که جنگ،لطمه‌ها،افتخارها و حتي آثار متعدد سينمايي و ادبي را پشت سر گذاشته است و بدست آوردن رضايت او کار را بسيار دشوار مي کند.

وي در بررسي نمايشنامه به توسل نويسنده به کليشه ها پرداخت و آن را مهمترين آسيب متن عنوان کرده و افزود: وجود يک کليشه احساسي مانند دختر شاعر پيشه در قلب ماجرا نمونه اي از اين کليشه هاست که در آثار بسياري تجربه شده و بد ترين نمونه هاي آن نيز آنهايي هستند که شخصيت هاي ديگر به سراغ اين شخص احساساتي مي روند.

آقاخاني همچنين گفت:نمونه هايي چون شخصيت نويسنده ، شاعر ، هنرمند ، نقاش و.دانشمند نابغه .. در آثار نويسندگان بسياري ديده مي‌شوند که در ايران هرگز نمونه‌هاي موفقي نبوده اند. آنهايي موفق‌تر بوده اند که به حواشي زندگي اين افراد پرداخته اند.نويسنده نمايشنامه در قاب هاي تمام قد از زماني که اين شاعره را بومي انتخاب کرده 10 در صد از باور پذيري تماشاگر را نيز از دست داده است.

وب راه گريز از کليشه ياد شده را پرهيز از ورود در حوزه انديشه‌گي آن شخصيت‌هاي احساساتي عنوان کرد و ضمن پرداختن به برخي از نمونه ها توضيح داد:اين وهم ماست که شاعر را مدام در حال گريه براي برگ گلي تصور مي‌کنيم . فردي که از آغاز با نگاهي دوخته به افق همه درونيات خود را بيرون مي ريزد ، يا ديوانه است يا اداي نويسندگي در مي آورد.

اين درام‌نويس در بخش ديگر اين جلسه به درگير کردن شخصيت اصلي در موقعيت‌هاي تازه پرداخت و گفت: در اين نمايشنامه براي نشان دادن بلوغ شخصيت اصلي تنها برخورد با افراد ديگر وجود دارد. اگر اين صحنه‌ها حذف يا جابه جا شوند هم هيچ اتفاقي در متن نمي‌افتد. افرادي که به سراغ او مي‌آيند در موقعيت‌هايي درگيرند و او تنها شاهد اين درگيري هاست.

وي افزود:بهترين اتفاق مي‌تواند اين باشد که شخصيت اصلي متن با ورود هر فرد در موقعيتي درگير شود. شخصيت‌هاي زيادي را در زندگي واقعي مي‌شناسيم که خوب حرف مي‌زنند،اما نمي‌‌دانيم که در موقع عمل چگونه عمل مي‌کنند. به ياد داشته باشيد شخصيت مساوي است با عملي که انجام مي‌دهد و نه حرفي که مي زند.

 آقاخاني شروع و پايان بندي نمايشنامه را نيز نيازمند بازپرداخت عنوان کرد و ضمن تشکر از نويسنده که با سعه صدر ، شنونده بررسي اثرش بود ، مجال صحبت را به سپيده خمسه نژاد سپرد.

خمسه نژاد نيز نکات ياد شده را بسيار آموزنده عنوان کرده و در خصوص سليقه خود در نمايشنامه نويسي گفت: به شخصه آثاري که زمان در آن مي‌ايستد را دوست دارم. آثاري که در عرض پيش مي‌روند ، مانند آثار دوراس و برايم اين سوال پيش آمده که آيا در عرض پيش رفتن اثر براي آن يک ايراد است؟

آقاخاني در پاسخ به سوال اين درام نويس جوان گفت: اثر بايد در چند دقيقه اول نحوه ارتباط مخاطب با خود‌اش را مشخص کند. اگر بتواند اين تعريف را بدهد که اثري داستان گو نيست،موفق خواهد بود،اما در نمايشنامه، شما اين تعريف رويکرد ديگري دارد.

دوازدهمين جلسه درس گفتارهايي درباره نمايشنامه نويسي با گفتگوي تخصصي نويسندگان حاضر در اين جلسه پيرامون آثار دفاع مقدس ، گسترش عرضي نمايشنامه و ايستايي زمان ، ارتباط شخصيت اصلي با ديگر شخصيت هاي نمايشنامه و... ادامه يافت.