با تشريح اهداف و چالشهاي طرح «مدارس مروج سلامت»؛
برنامه «مدارس مروج سلامت» تا پايان برنامه پنجم توسعه اجرا ميشود
براساس توافقنامه راهبرد مشترک وزاري بهداشت و آموزش و پرورش برنامه «مدارس مروج سلامت» تا پايان برنامه پنجم توسعه اجرا ميشود. هدف از اجراي اين برنامه، آموزش شيوههاي زندگي سالم به دانشآموزان و پايبندي به آن در طول زندگي و توانمند شدن، قابليت تصميمگيري و انتخاب درست آنها است.

به گزارش خبرنگار "شهر"، در اين توافقنامه با تاکيد بر اين که امروزه سلامت مردم يکي از چالشهاي عمده کشور است، به افزايش بيماريهايي مانند سرطان، بيماريهاي قلبي، ديابت و ايدز اشاره و عنوان شده است:
بسياري از اين بيماريها و اختلالات از طريق آموزش، ارتقاِي سلامت و اقدامات حمايتي قابل پيشگيري است؛ کودکان و نوجواناني که با آموزش کافي، رژيم غذايي متعادل، مکان سالم و امن براي بازي و تمرين و حمايت عاطفي براي رشد شخصيتي، تکامل مييابند، براي مواجهه با چالشهاي آينده زندگي، آمادهتر هستند.
همچنين در اين توافقنامه كه به امضاي وحيددستجردي و حاجيبابايي رسيده، به حصول اطمينان نسبت به اين كه کودکان فرصت و حمايت کافي براي پرورش رفتار سالم در محيطهاي حامي سلامت را دارند، تأكيد شده است.
مشاركت فعالانه اوليا، مربيان و دانشآموزان موجبات توسعه سلامت گروه هدف با رويكرد توانمندسازي دانشآموزان در زمينه مراقبت از خود، فرهنگ خود مراقبتي (Self care) و آموزش همسانان و همسالان را فراهم آورد.
به گفته رييس اداره سلامت نوجوانان، جوانان و مدارس وزارت بهداشت، اين مدل كه يك نظام مراقبت سلامت را در خود جاي داده است، از سال 2001 از سوي سازمان جهاني بهداشت در تعاملي چند جانبه با دستاندركاران بينالمللي ذينفع در برنامه مراقبت مدرسه محور شكل گرفت و هدف عمده اين نظام مراقبت دستيابي به روند به روزآوري اطلاعات سلامت در دانشآموزان مدرسه و مديريت آن با مشاركت همهجانبه والدين و پرسنل مدارس بود.
دكتر گلايل اردلان در گفتوگو با خبرنگار "شهر" در اين باره افزود: مدارس مروج سلامت علاوه بر اين كه مكان مناسبي براي يافتن اولويتها، تثبيت برنامهها و تامين منابع كافي براي برنامههاي نوجوانان، جوانان و مدارس است، امكان تبادل نظريات را بين كشورهاي مختلف جهان فراهم كرده و شرايط مناسبي را براي رقابت در بين كشورهاي منطقه بوجود ميآورد.
وي اظهار كرد: اين مدارس همچنين امكان ثبت و تحليل روند تغييرات سلامت در گروه سني نوجوانان و جوانان كشور را بصورت پويا ايجاد كرده و موجبات اعمال مديريت متمركز را فراهم ميكند.
به گفته دكتر اردلان، در اين نظام مراقبت علاوه بر جنبههاي جسمي سلامت دانشآموزان، به جنبههاي رواني، اجتماعي و معنوي دانشآموزان در زمينههاي دانشي، نگرشي و رفتاري همچون عادتهاي غذايي، بهداشت فردي، سلامت روان، ميزان فعاليت فيزيكي، فاكتورهاي حفاظتي و خود مراقبتي، رفتارهاي جنسي مخاطرهآميز، مصرف سيگار، خشونت، سوءمصرف مواد و الكل و ... نيز توجه شده و مورد بررسي قرار ميگيرند.
وي همچنين اضافه كرد: اين درحاليست كه آموزش سلامت در مدارس مروج سلامت براساس شواهد عمل كرده و پس از نيازسنجي آموزشي با كمك گروههاي درگير، افراد فني و علاقهمند محتواي آموزشي طراحي و با مدل آموزش همسالان انجام ميشود.
اما همه اينها يك طرف و چالشهاي پيش روي برنامه مدارس مروج سلامت طرف ديگر؛ بطوري كه كارشناسان امر ناكافي بودن منابع مالي و كارشناسي در اين حوزه، نداشتن آگاهي كافي درباره مدارس مروج سلامت، ناكارآمد بودن زيرساختها براي استقرار مدارس مروج سلامت، نبودن راهنما و يك نظام پايش و ارزشيابي منسجم، ناكافي بودن مشاركتهاي بينبخشي و درونبخشي، نامشخص بودن حوزههاي مورد مداخله در بين گروههاي درگير را از مهمترين موانع پيمودن اين مسير برميشمارند.
در عبور از موانع و چالشها، درباره شاخصهاي نتايج اجراي برنامه مدارس مروج سلامت ميتوان به ميزان كاهش بيماريهاي جسمي، ميزان كاهش رفتارهاي پرخطر، ميزان افزايش بهرهمندي توأم با لذت در مدرسه و ميزان افزايش مشاركت دانشآموزان در تصميمگيريهاي محيط مدرسه اشاره كرد.
رييس اداره سلامت نوجوانان، جوانان و مدارس وزارت بهداشت با بيان اين كه دستورالعملهاي اجرايي اين طرح نوشته شده و سال گذشته بصورت پايلوت اجرا شد، گفت: مدارس مروج سلامت از رويكرد همه جانبهنگري برخوردارند و تاكيد عمده آن ارتقاء سلامت گروه هدف است.
وي خاطرنشان كرد: گروه هدف مدارس مروج سلامت تنها دانشآموزان نيستند، بلكه والدين و معلمان را نيز شامل ميشود.