رديابي ماهواره‌اي لاك‌پشت‌هاي دريايي در ايران
گونه‌هاي لاك پشت‌هاي دريايي كه جزو گونه‌هاي در معرض تهديد بوده و سه گونه نيز به شدت در معرض خطر انقراض( بحراني) براي اولين بار در ايران رديابي ماهواره‌اي مي شوند.
به گزارش «شهر» لاك پشت‌هاي دريايي به عنوان يكي از خزندگاني كه به زندگي در آب دريا سازش يافته‌اند هنوز براي توليد مثل كاملا وابسته به خشكي هستند. اين گونه‌ها به عنوان گونه كليدي در زيستگاه خود بوده و به بقا و پايداري تنوع زيستي و سلامت زيست بومها كمك مي‌كنند. 7 گونه موجود لاك پشت‌هاي دريايي به عنوان گونه‌هايي به شدت مهاجر تعريف مي‌شوند كه عادت دارند بين زيستگاه‌هاي تغذيه‌اي و توليد مثلي خود كه گاهي هزاران كيلومتر از هم فاصله دارند مهاجرت كنند. اين مهاجرت بسته به نوع گونه و شرايط خود لاك پشت و زيستگاه مي‌تواند هر ساله و يا 3-2 سال يك بار باشد.
همه گونه‌هاي لاك پشت‌هاي دريايي جزو گونه‌هاي در معرض تهديد بوده و سه گونه نيز به شدت در معرض خطر انقراض( بحراني) هستند. گونه لاك پشت سبز (Chelonia mydas) به عنوان يك گونه در معرض خطر انقراص و لاك پشت منقار عقابي (ertmochelys imbricata) به عنوان يك گونه بحراني معمول ترين گونه‌هاي لاك پشت‌هاي دريايي در ايران هستند.
از نقطه نظر حفاظتي دوره زندگي لاك پشت‌هاي دريايي 4 زيستگاه سواحل لانه سازي، زيستگاه سنين جواني، مناطق تغذيه‌اي و مناطق توليد مثلي قابل تشخيص است كه هر كدام از اين مناطق براي آنها حياتي بوده و نسبت به عوامل مخرب آسيب پذير هستند.
در اين ميان زيستگاه‌هاي لانه سازي كه در خشكي هستند بسيار حائز اهميت است. چنين ويژگي‌هايي ايجاب مي‌كند كه ضمن شناسايي هر كدام از اين زيستگاه‌ها و نيز شناسايي مسيرهاي مهاجرت نسبت به مديريت و حفاظت اين گونه‌ها در سطح منطقه‌اي و بين المللي اقدام جدي انجام دادچه ممكن است تلاش‌هاي يك كشور توسط عوامل تهديد كننده موجود در ساير كشورها بي نتيجه باشد. برنامه رديابي لاك پشت‌هاي دريايي درايران بخشي از پروژه منطقه‌اي در منطقه خليج فارس با مشاركت كشورهاي قطر، عمان، امارات و عربستان و ايران است و با مشاركت صندوق جهاني حيات وحش و آژانس محيط زيست ابوظني و يك بنياد تحقيقاتي بين المللي انجام مي‌پذيرد.
آغاز اين برنامه طبق هماهنگي‌هاي به عمل آمده ازكشور ايران بوده كه طي يك هفته اقامت در جزيره شيدور به عنوان يكي از مهمترين سايت‌هاي لانه سازي لاك پشت‌هاي دريايي تعداد 5 لاك پشت منقار عقابي توسط دستگاه ردياب ماهواره‌اي و با مشاركت كارشناسان خارجي مرتبط پروژه علامت گذاري شدند.
نقشه حاصل از رديابي ماهواره‌اي اين لاك پشت‌ها مسيرهاي مهاجرت و عادات رفتاري آنها در فاصله بين تخم گذاري‌ها و نيز زيستگاه‌هاي مختلف آنها را به ما نشان خواهد داد. اين مهم براي اولين بار در ايران به انجام رسيده و طبق برنامه با پوشش دادن بقيه زيستگاه‌هاي موجود لاك پشت‌ها در ساير استانها در سالهاي آتي ادامه خواهد يافت. علاوه بر آن شناسايي كشورهايي كه در مسير مهاجرت لاك پشت‌ها بوده و زيستگاه‌هاي آنها به شمار مي‌آيند نيز براي مشاركت در مديريت و حفاظت آنها موثر خواهد بود.
كشور ايران با داشتن بيشترين زيستگاه‌هاي خشكي و لانه سازي براي لاك پشت‌ها داراي اهميت ويژه‌اي در مديريت جمعيت اين گونه ها در منطقه است. برنامه مطالعه و بررسي و پلاك گذاري اين گونه‌ها به مدت بيشتر از 5 سال است كه توسط كارشناسان دفتر تنوع زيستي و حيات وحش معاونت محيط طبيعي در حال انجام است و نتايج دستاوردهاي بسيار مهمي را به عنوان يك برنامه مطالعاتي- تحقيقاتي ادامه دار در سطح ملي و بين المللي داشته است. در اين مدت بيش از 500 لاك پشت پلاك گذاري شده است.