مسابقات چاپ مصحف شريف، زمينه ساز ارائه قرآن هاي زيبا، متنوع و ارزان است

به گزارش شهر به نقل از ستاد خبري نخستين دوره مسابقات بين المللي چاپ مصحف شريف، مراسم اهداي جوايز و تقدير از برگزيدگان نخستين دوره مسابقات بين المللي چاپ مصحف شريف، سه شنبه 18 آبان با حضور «سيد محمد حسيني»، وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي، «بهمن دري»، معاون امور فرهنگي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي و «حجت الاسلام حميد محمدي»، قائم مقام وزير در امور قرآني در فرهنگسراي نياوران برگزار شد.

وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي، ضمن اشاره به اين نکته که برگزاري اين مسابقات، نخستين گام در جهت ارتقاء کيفيت چاپ قرآن در کشور است، گفت: مفاهيم قرآن وقتي با هنر گره مي خورد، ماندگارتر، تاثيرگذارتر و پرجاذبه تر مي شود و همگان را مفتون خود مي کند.

حسيني، ابراز کرد:براي ارتقاء کيفيت چاپ قرآن، الزاماتي وجود دارد و بهره گيري از تجربيات فعالان چاپ و نشر کشورهاي ديگر مي تواند در اين زمينه تاثيرگذار باشد، ضمن اين که ما هم در زمينه چاپ قرآن، داراي تجربياتي هستيم که مي توانيم به ساير کشورها ارائه کنيم.

وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي، ضمن تاکيد بر استفاده از فناوري هاي روز به منظور ارتقاء کيفيت چاپ قرآن، در اين باره گفت:در برگزاري چنين جشنواره هايي، بايد موانع مورد آسيب شناسي قرار بگيرد و همه فنون و دستاوردها در خدمت قرآن باشد.

حسيني، ابراز اميدواري کرد تا نخستين دوره مسابقات بين المللي چاپ مصحف شريف، زمينه اي براي ارائه متنوع ترين، ارزان ترين و زيباترين قرآن فراهم کند.

«محمدرضا پورمعين»، دبير نخستين دوره مسابقات بين المللي چاپ مصحف شريف نيز ضمن اشاره به ارسال 370 اثر به اين مسابقات گفت:از اين تعداد، 60 اثر از کشورهاي عربستان، هند، آمريکا، انگلستان، پاکستان، الجزاير، آلمان، اردن، مصر، ترکيه، سوريه و لبنان به مسابقات راه يافته است.

«حسن درويش»، پيشکسوت صنعت چاپ و نشر خاورميانه هم از برگزاري اين مسابقات به عنوان يک اقدام بزرگ نام برد و ابراز اميدواري کرد که نمايشگاه آثار اين مسابقات در کشورهاي ديگر نيز برگزار شود.

در اين دوره به 19 نفر در بخش هاي «واحدهاي چاپي تک رنگ و دو رنگ»، «ناشران قرآن برتر چاپ تک رنگ و دو رنگ»، «پيش از چاپ و ليتوگرافي»، «صحافي»، «صحافي هنري»، «چاپ هاي چهار رنگ و بيشتر» و بخش بين الملل، جوايز، تنديس جشنواره و لوح تقدير اعطا شد که در ادامه به بيانيه هيات داوران مسابقات و اسامي برگزيدگان اشاره مي شود:

بيانيه هيات داوران نخستين دوره مسابقات بين المللي چاپ مصحف شريف نيز به اين شرح بود:

                                                                            بسمه تعالي

هوالجميل؛

قرآن کريم اين وديعه گرانقدر الهي و کتاب سراسر نور و حکمت و سرچشمه زلال هدايت در شبي که برتر از هزار ماه است بر قلب مطهر محمد مصطفي(ص) نازل شد تا انديشه‌ها و استعداد‌هاي خفته انسان‌‌هاي شب‌زده را با نورانيت قرآن کريم شکوفايي و حرکت و حيات بخشد.

انوار درخشان قرآن‌کريم همواره چراغ‌افروز راه عالمان خداجوي و دانشمندان و هنرمندان در طول اعصار و قرون بوده است ؛ عاشقان حق‌طلب و خادمان کتاب هدايت با خلوص تمام نسبت به تعليم و ترويج ، ترجمه و تفسير ، حفظ و قرائت ، تذهيب و تجليد و خوشنويسي و چاپ عالي مصحف‌شريف همت گمارده‌اند و عشق و ارادت خويش را به ساحت مقدس قرآن‌کريم به اثبات رسانده‌اند.

صنعت چاپ در ايران همواره با نام خدا و چاپ قرآن‌کريم به حرکت در آمده و شروع به کار کرده است . چاپخانه‌ها به چاپ قرآن عشق و علاقه وافر داشته‌اند و دقت و توجه ويژه‌اي به کيفيت چاپ و توليد آن مبذول مي‌دارند. از سوي ديگر صحافي و کتاب‌آرايي و جلدسازي و تذهيب در ايران پيشينه‌اي پر افتخار و درخشان دارد و هنرمندان پرآوازه و چيره‌دست اين سرزمين ، آثار ماندگاري در خاطره‌ها و صفحات تاريخ ايران اسلامي به يادگار گذاشته‌اند.

کارشناسان نخستين دوره مسابقات بين‌المللي چاپ مصحف شريف با آنکه معيارهاي داوري جشنواره چاپ دوره قبل را در اختيار داشتند ، با بررسي ويژگي‌هاي چاپ قرآن‌کريم به اين نتيجه رسيدند که براي اين مسابقات معيارهاي خاصي نيز بايد تدوين شوند. 

اين معيارها براي چاپ ، نشر و صحافي قرآن‌کريم براي اولين بار است که در جهان اسلام تبيين و تدوين شده‌اند. اين معيارها در جلسات داوري ملاک عمل و ارزيابي داوران قرار گرفت و در نتيجه از ميان 370 اثر ارسالي ، 104 اثر به مرحله دوم راه يافت. در اين مسابقه و ارزيابي، همه بخش‌ها به طور همزمان مورد بررسي و سنجش قرار گرفتند و پس از جمع‌بندي اوراق ارزيابي و امتيازات ، برندگان در هشت گروه انتخاب شدند.

در اين دوره از مسابقات ، داوري از کشور لبنان نيز با بيش از 50 سال سابقه چاپ قرآن در جمع هيأت داوران حضور يافت و نقش مؤثر و ارزنده‌اي در کيفيت داوري و روند بررسي آثار داشته است.

شعار مسابقات مصحف شريف نيز همانند مسابقات جشنواره چاپ ، "به سوي کيفيت" انتخاب شد و مراسم اهداء جوايز همزمان با روز ملي کيفيت ، 18 آبان‌ماه برگزار مي‌شود.

با آنکه براي برگزاري مسابقات ابتدا هفت بخش پيش‌بيني شده بود ، نظر به اهميت و جايگاه منحصر‌بفرد جلدسازي هنري در ايران با پيشينه هزارساله‌اش ، به پيشنهاد هيأت‌ داوران بخش ويژه‌اي به اين موضوع اختصاص يافت ؛ اميد است با توجه خاص دبيرخانه مسابقات به صحافي و جلدسازي هنري رشد و پيشرفت اين عرصه تداوم يابد و دچار رخوت و فراموشي نشود.

هيأت داوران نخستين دوره مسابقات بين‌المللي چاپ مصحف شريف ، برگزيدگان مسابقات اين دوره را به شرح زير اعلام مي‌دارد :

واحدهاي چاپي برگزيده براي چاپ قرآن تک رنگ و دو رنگ

با توجه به گستردگي چاپ و کاربرد قرآن‌هاي تک ‌رنگ و دو‌ رنگ در ميان مردم و مسلمانان اين بخش به بررسي مستقلي نياز داشت ، هيأت داوران با ارزيابي آثار ارسالي علاوه بر انتخاب آثار به اين نتيجه رسيد که واحد‌هاي چاپ و صحافي و ناشران نسبت به کيفيت چاپ و صحافي و نيز شناخت و انتخاب کاغذ مناسب ، دقت لازم و شايسته‌اي نداشته‌اند و در اين زمينه در مقايسه با کشورهاي اسلامي ديگر ضعف و کاستي‌هاي مشهود و غيرقابل قبولي به چشم مي‌خورد. هيأت داوران تأکيد دارند که براي جبران نقص و ضعف در اين زمينه امکانات سخت‌افزاري لازم فراهم و آموزش‌هاي ويژه‌اي در زمينه شناخت کاغذ و بهبود کيفيت صحافي ارائه شود.

واحدهاي چاپي تک رنگ و دورنگ برگزيده از اين قرارند :

واحد اول : چاپخانه فرارنگ آريا

برنده 14 سکه بهارآزادي ، تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

واحد دوم : موسسه چاپ و نشر اسوه

برنده تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

واحد سوم : چاپخانه دانش‌پژوه

برنده لوح تقدير

در بخش ناشران قرآن برتر چاپ تک‌رنگ و دو رنگ :

انتخاب اول : موسسه باقيات و صالحات

برنده 14 سکه بهارآزادي ، تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

انتخاب دوم : قرآن ارائه شده توسط انتشارات عفت و مهشاد

تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

انتخاب سوم : موسسه چاپ و نشر اسوه

برنده لوح تقدير

در بخش پيش از چاپ و ليتوگرافي :

اول : امين گرافيک

برنده 14 سکه بهارآزادي ، تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

دوم : فرآيند گويا

برنده تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

سوم : ليتوگرافي کحالي

برنده لوح تقدير

کشور ايران با پيشينه‌اي درخشان و پرافتخار در صحافي و کتاب آرايي و جلدسازي به تأييد صاحب‌نظران و تاريخ‌پژوهان و کتاب‌شناسان سرآمد همه دوران ها و سرزمين ها بوده است. اما با وجود چنين سابقه و پيشينه‌اي صنعت صحافي امروز از سطح مورد انتظار فاصله پيدا کرده و از نظر ماشين‌آلات و استفاده از مواد و کاغذ‌هاي مناسب نيازمند توجه و حرکت جدي است .

هيأت داوران ضمن تأکيد بر لزوم پيشرفت و نوسازي و آموزش در صنعت صحافي برندگان اين بخش را به شرح زير اعلام مي‌دارد :

اول : صحافي معين

برنده 14 سکه بهارآزادي ، تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

دوم : صحافي علي

برنده تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

در اين بخش هيأت داوران انتخاب سوم اعلام نکرده است.

باتوجه به گذشته غني و پربار صحافي هنري به پيشنهاد کارشناسان تعيين معيارهاي داوري و داوران جايزه ويژه‌اي نيز به صحافي هنري اختصاص يافت. برندگان عبارتند از :

اول : صحافي پرديس

برنده 14 سکه بهارآزادي ، تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

دوم : گروه صحافي ترنج

برنده تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

به اعتقاد هيأت داوران با توجه به پيشرفت‌ها و تحولات علوم و فنون چاپ و بهره‌برداري از فناوري‌هاي پيشرفته در ايران ، چاپ قرآن روي کاغذ‌هاي 22 و 24 گرمي ضروري و لازم است که تأمين کاغذ و امکانات مورد نياز چاپخانه‌هاي تخصصي قرآن‌کريم نيز تقويت و توسعه يابند.

برگزيدگان چاپ‌هاي چهار رنگ و بيشتر :

اول : ستاره سبز

برنده 14 سکه بهارآزادي ، تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

دوم : هزار نقش آفتاب

برنده تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

هيأت داوران در بخش ناشران قرآن‌هاي چهار رنگ و بيشتر نتايج ارزيابي را به شرح زير اعلام مي‌دارد :

اول : انتشارات خانه فرهنگ و هنر گويا

برنده 14 سکه بهارآزادي ، تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

دوم : انتشارات ميردشتي

برنده تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

سوم : انتشارات مبلغان

برنده لوح تقدير

بخش بين‌الملل :

هيأت داوران براي بخش بين‌الملل حضور و ورود فقط يک بخش را براي اين دوره شايسته دانست تا پس از بررسي‌هاي لازم در اين زمينه براي گسترش بخش بين‌الملل اقدام شود.

در اين بخش، قرآن مصحف شريف نور چاپ کشور آلمان به عنوان قرآن چاپي برتر بخش بين‌الملل از طرف موسسه فرهنگي عظام به عنوان اثر برگزيده معرفي مي‌شود.

برنده 14 سکه بهارآزادي ، تنديس جشنواره چاپ و لوح تقدير

هيات داوران

نخستين دوره مسابقات بين‌المللي چاپ مصحف شريف