هاله ابهام در آزمون دکترا /
چانه‌زني برگزارکنندگان دکترا بر سر يک آزمون
نحوه برگزاري آزمون دکترا اين روزها به موضوعي براي چانه‌زني برگزارکنندگان آن شده است، آزموني که بايد روياي آينده روشن داوطلبانش را تقويت کند بيش از هر چيز موجب نگراني آنها بر سر نحوه چگونگي برگزاري آن شده است.
به گزارش "شهر"، «هيچ دانشگاهي حق برگزاري مستقل آزمون دكترا ندارد»، « از پذيرفته شدگان مرحله اول آزمون دكتري، دوباره آزمون كتبي مي گيريم» و« آزمون كتبي دانشگاه‌ها براي پذيرش دانشجوي دكترا بي‌اعتبار است.» اينها عناويني از اخبار روز 29 دي ماه بود که به ترتيب از زبان وزير علوم، رييس دانشگاه تهران و رئيس سازمان سنجش آموزش كشور در ارتباط با آزمون دکتري مطرح شد. آزموني که اين روزها بيشتر به جاي اينکه اين مايه اطمينان خاطر و آينده نگري داوطلبانش باشد موجب نگراني شده است.
با اين وجود بحث آزمون دكترا چند وقتي است در محافل خبري حوزه دانشگاه مورد توجه قرار گرفته است و هر روز خبرهاي مختلفي از اين آزمون به گوش مي‌رسد اما اينكه گفتن بعضي از خبرها چقدر جاي بيان دارد و چقدر براي داوطلبان مفيد خواهد بود سوالي است که اين روز ها در ذهن هر داوطلب اين آزمون کليک مي خورد.
کامران دانشجو وزير علوم در خصوص برگزاري آزمون نيمه‌متمركز دوره دكترا مي‌گويد: تمامي دانشگاه‌ها موظفند مطابق سياست وزارت علوم در اين خصوص حركت كنند و هيچ دانشگاهي حق ندارد خارج از اين سياست حركتي را انجام دهد.
در حاليکه سرورالدين رئيس سازمان سنجش آموزش كشور در روز 29 دي ماه در گفتگو با رسانه ها اعلام کرده بود « آزمون كتبي دانشگاه‌ها براي پذيرش دانشجوي دكترا "بي‌اعتبار " است» اما پس از گذشت چهار روز عنوان کرد دانشگاه‌ها مي‌توانند از پذيرفته‌شدگان آزمون دكتري سازمان سنجش مجددا آزمون بگيرند.
با توجهبه آنچه عنوان شد موضوعي كه جاي تامل دارد اين است كه آيا مطرح شدن چنين مباحثي كه هر كدام پس از انتشار موجي از عكس العمل به دنبال دارد آيا بر روي ذهن داوطلباني كه خود را براي ازموني سرنوشت‌ساز مهيا مي‌كنند مشكل ايجاد نمي‌کند؟ آيا به جاي چانه زني در رسانه‌ها، تعامل و هماهنگي خبرهاي مورد احتياج داوطلبان منتشر مي‌شد بهتر نبود؟ آيا اين دفعه اول است كه مسئولان آموزش عالي آزمون برگزار مي‌كنند؟
تمامي اين سوالات در حالي مطرح مي‌شود كه كارشناسان بر آرامش داوطلبان آزمونهاي مختلف در روزهاي نزديك به برگزاري آزمون تاكيد بسيار دارند. البته آمارها بيانگر اين است كه اين مباحث هنوز هم ادامه دارد امري كه موجب سردرگمي داوطلبان شده است.يك روز گرفتن آزمون مجدد از سوي دانشگاه‌ها به شدت رد مي‌شود و روز بعد به راحتي اعلام مي‌شود كه دانشگاه‌ها اجازه دارند و در نهايت هم گفته مي‌شود از سال بعد آزمون دكترا دوتا دوتا برگزار مي‌شود.
معاون فني و آماري سازمان سنجش آموزش کشور مي‌گويد: در سال 90 دو کنکور دکتري برگزار مي شود.
مخالفان طرح آزمون نيمه متمركز چه مي گويند؟
مخالفان دانشگاهي طرح آزمون نيمه متمركز دكترا بر اين باورند اين طرح، کور و غير هدفمند است و احتمال اعمال نظر سازمان سنجش و وزارت علوم در انتخاب دانشجويان را بالا مي برد. گروهي ديگر مي گويند اين طرح، باعث افزايش مهاجرت نخبه گان مي شود و با اين روش، نه تنها عدالت آموزشي اجرا نمي شود، بلکه مساوات غير منطقي در بين داوطلبان به وجود مي آيد که نتيجه آن، افت سطح علمي کشور خواهد بود.
يکي ديگر از نگراني هاي عمده مخالفان طرح جديد وزارت علوم اين است که پذيرش دانشجويان در مقاطع مختلف ديگر با ابزار کنکور، انجام نخواهد شد و وزارت علوم، دوباره براي پذيرش داوطلبان، روش کنکور محور را که گفته مي شود ناکارامد و غير قابل قبول است، مجددا احيا خواهد کرد.
با اين حال، هنوز نقاط ابهام زيادي براي برگزار کنندگان و داوطلبان وجود دارد که بعيد به نظر مي رسد به زودي روشن شود. مسايلي مانند تفکيک گروه هاي مختلف، منابع آزمون، برگزاري آزمونهاي گروه پزشکي، پيراپزشکي، دامپزشکي و تربيت بدني که معاون وزارت علوم گفته براي آنها تصميم قطعي هنوز گرفته نشده، از جمله اين نقاط ابهامند.
موضوعي كه محمدعلي زلفي‌گل رئيس دانشگاه بوعلي همدان نيز به آن اذعان كرده است.وي بر اساس آخرين مذاکراتي که با معاونت آموزشي وزارت علوم داشته است اعلام کرد: هنوز موضوعات امتحاني آزمون سراسري دکتري نهايي نشده است. مقرر شده معاونت آموزشي وزارت علوم جلسه مجددي برگزار کند و موضوعات امتحاني آزمون سراسري دکتري را به گونه اي طراحي کنند که خواسته هاي ما نيز محقق شود.
زلفي گل در عين حال از مذاکره با معاونت آموزشي وزارت علوم، تحقيقات و فناوري درباره موضوعات امتحاني آزمون سراسري دکتري که توسط سازمان سنجش آموزش کشور برگزار مي شود خبر داد و گفت: با توجه به مذاکراتي که با معاونت آموزشي وزارت علوم صورت گرفته است مطمئنا موضوعات امتحاني به گونه اي طراحي مي شوند که رعايت تخصص ها صورت گيرد و بهترين ها انتخاب شوند.
وي نسبت به دروسي که در آزمون دکتري در نظر گرفته شده است انتقاد کرده و گفته بود: دروسي که براي آزمون دکتري گذاشته‌اند اصلا ملاک درستي براي سنجش نيستند چرا که اين درس‌ها براي ارزيابي دانشجويان ترم اول و دوم مقطع کارشناسي است.
البته محمدعلي زلفي‌گل رئيس دانشگاه بوعلي همدان از موافقان طرح برگزاري آزمون نيمه متمركز دكترا است به طوريكه در مصاحبه اي با اشاره به شيوه پذيرش نيمه متمرکز دانشجوي دکتري گفت: بايد شيوه پذيرش دانشجوي دکتري به گونه‌اي باشد که بتوان افراد شاخص در بين داوطلبان را هر چه بهتر تشخيص داد. رئيس دانشگاه بوعلي همدان افزود: روش غيرمتمرکز پذيرش دانشجوي دکتري باعث مي‌شد دانشگاهي که داراي دوره‌هاي دکتري است دانشجويان دکتري خود را بيشتر از ميان افرادي که دوره کارشناسي ارشد را در همان دانشگاه طي کرده‌اند انتخاب کند اما شيوه نيمه متمرکز پذيرش دانشجوي دکتري باعث مي‌شود که يکسري از بي‌عدالتي‌ها در انتخاب دانشجوي دکتري رفع شود.
باوجودي كه ثبت نام اولين آزمون دكتراي نيمه متمركز از 3 بهمن آغاز و به زمان برگزاري آزمون كمتر از3 ماه باقي مانده، وجود ابهام هايي که مطرح شد هر روز به نگراني داوطلبين مي افزايد.