4دهه افول در نجات زمين

به گزارش خبرنگار شهر، روز 22 آوريل برابر با دوم ارديبهشت به عنوان روز جهاني زمين نامگذاري شده است، روزي که براي افزايش آگاهي و قدرداني نسبت به محيط زيست کره زمين است. اين رسمي بود که توسط فعال صلح يعني "جان مک‌کانل" در سال 1969در اجلاس يونسکو معرفي شد .در خيلي از کشورها با آغاز روز زمين جشن مي‌گيرند و تمام هفته را به فعاليت‌هاي زيست محيطي اختصاص مي‌دهند.

اما اين روز نه تنها در ايران بلکه در بسياري از کشور هاي ديگر تنها يک مناسبت تاريخي- تقويمي زيست محيطي تلقي مي شود ، روزي که تنها به صفحات محيط‌زيستي چند روزنامه خلاصه مي‌شود و ديگر هيچ، اين در حالي است که زمين به عنوان سومين سياره در منظومه? شمسي و تنها زيستگاه انسان که حيات در آن به اثبات رسيده تا کنون مورد بي مهري‌هاي فراواني قرار گرفته است طوريکه امروزه انتشار گاز هاي گلخانه‌اي بزرگترين تهديد براي آن به شمار مي‌رود.

با اين وجود آغاز "روز زمين" در آوريل 1970 جنبشي مدرن براي اهميت محيط زيست بود اما با گذشت هر سال آلودگي هاي جديد و متنوع با ورود تکنولوژي به تهديدي جدي براي زمين تبديل شد و نتوانست از ميزان آسيب هاي که در طول اين چهار دهه به کره زمين وارد شده است کم کند اگرچه تلاشهايي مانند "بازيافت زباله" موفقيتي براي حفظ زمين بوده است اما انتشار گازهاي گلخانه و به دنبال آن تغييرات آب و هوايي همچنان دشمن شماره يک زمين به شمار مي‌رود به گونه‌اي که با ورود به دوره هزاره؛ روز جهاني زمين همچنان شاهد مسئله گرم شدن کره زمين است؛ تهديدي که افکار کارشناسان محيط زيست را به توليد انرژي پاک معطوف کرده است تا از ميزان گره شدن کره زمين و تغييرات آب و هوايي کم کنند.

پديده گرم شدن کره زمين و برگزاري اجلاس هايي مانند اجلاس "کيوتو" ، "کپنهاگ" و "مکزيکو سيتي" با هدف کاهش گاز‌هاي گلخانه‌اي نشان مي‌دهد تغييرات آب و هوا تا چه اندازه براي بشر اهميت دارد. سرما، سيل و توفان‌هاي ويرانگر از يکسو و خشکسالي و آتش سوزي جنگل‌ها از سوي ديگر، پيامدهاي افزايش دماي زمين را براي مردم جهان محسوس‌تر کرده است . به ويژه کشورهاي درحال توسعه و فقير، بيش از کشورهاي ثروتمند و توسعه يافته در معرض آسيب‌هاي ناشي از افزايش دماي زمين قرار دارند. اين در حالي است که افزايش شهرنشيني باعث تمرکز خطرات نيز مي‌شود، چرا که بسياري از شهرهاي بزرگ در معرض زلزله و سيل قرار دارند. "بنديمراد"، رئيس ابتکار عمل زمين‌لرزه و ابرشهرها در فيلي‌پين معتقد است: تغييرات آب و هوايي احتمالا اين خطرات را تشديد مي‌کند.

*سخني در تاييد افول تلاش براي حفظ زمين

"اولاف ماتيس آيرا"، گله دار و پرورش دهنده گوزن در نروژ در مورد وضعيت اين جانور و نيز تغييرات آب و هوايي در اين منطقه قطبي، در برنامه‌اي با عنوان "سخني از زمين" از شبکه يورونيوز با استناد به تجربيات و مشاهدات خود مي‌گويد:

"من در اين 20 سال اخير، شاهد تغييرات زيادي بوده‌ام. دهه 80 و 90 ميلادي دوره بدي بود. هوا يکدفعه و به طرز حيرت انگيزي تغيير مي‌کرد. بارندگي خيلي بيشتر بود، اما بدتر از همه بارش باران در زمستان بود. بعد همه چيز يخ مي‌زد، آب مي‌شد و دوباره يخ مي‌زد و اين مسئله براي گوزنها مشکل بزرگي بود. مي‌دانيد آنها زير گلسنگها دنبال غذا مي گردند و وقتي برفها تبديل به يخ مي شوند، کار آنها سخت مي‌شود و گرسنه باقي مي‌مانند. خيلي از گوزنها از بين رفته‌اند. شايد نزديک دو سوم گله هاي موجود در اين منطقه. تعداد گوزنهاي منطقه قطب شمال کاهش يافته. از دهه 1990 به بعد در همه جا، در سيبري، در آلاسکا، در کانادا و در گرينلند شاهد کم شدن تعداد گوزنها هستيم."

"ما بايد کاري مي کرديم. نمي توانستيم فقط بايستيم و نظاره گر مرگ اين گوزنها بخاطر گرسنگي باشيم. بنابر اين شروع کرديم به تهيه و خريد غذاي کارخانه اي. اين تنها راه نجات آنها بود. در ابتدا خيلي از اين غذاها هدر مي رفت، براي اينکه گوزنها به خوردن غذاهاي کارخانه اي عادت نداشتند."

"بايد خوردن را به گوزنها آموزش مي داديم. بايد تکه هاي غذا را در دهان آنها مي گذاشتيم تا مزه آنرا حس کنند و بفهمند که اين غذاست. آنها در ابتدا نمي فهميدند که اينها غذاست."

"مراتع و چراگاههاي زيادي هر ساله در اسکانديناوي از بين مي‌روند. يک قطب گرمتر، به معناي حضور بيشتر انسان در منطقه هم هست. اينگونه پاي صنايع و ماشين آلات راحتتر به اينجا باز مي‌شود. "

تغييرات آب و هوايي و تاثيرات آن بر روي کره زمين تنها به سخنان اين گله دار ختم نمي شود بسياري از فعالان محيط زيست و کسانيکه که طبيعت اين کره خاکي را تجربه کرده اند از روند تغييرات آب و هوايي و تاثير آن بر روي کوهها و درياچه ها مي گويند، کوههايي که روزي پوشيده از برف و يخ بود امروز لخت و عريانند، زمين هايي که روزي روي آن مي‌شد قدم بزنيم اما امروز به زير آب فرو رفته‌اند اين خطر امروزه در برخي کشورهاي کوچک جزيره‌اي و فقير مانند مالديو ، به دليل بالا آمدن سطح آب درياها و فرو رفتن زير آب يک تهديد محسوب مي‌شود.

باتوجه به آنچه مطرح شد اگرچه مناسبت اصلي روز جهاني زمين 22 آوريل نامگذاري شده است اما اين روز با توجه به اهميتي که دارد دو بار در سال مورد توجه قرار مي‌گيرد( 22آوريل و 20 مارچ) بنابراين در چهل و دومين سالگرد روز جهاني زمين بهتر است به سهم خود در حفظ و نجات زمين تلاشي را آغاز کينم تا به نجات آن ختم شود چراکه نه مي‌توانيم از آن پياده شويم و نه به کره‌اي ديگر ترجيحش دهيم.

"مهدي نوروزونديان "