هشدار لاريجاني به دولت درباره انتخابات
رئيس مجلس شوراي اسلامي با تاکيد بر حفظ احترام انتخابات از سوي قوا، تاکيد کرد: قوه مجريه مراقبت کند تا متهم به دخالت در امر انتخابات مجلس نشود.
خانه ملت: "علي لاريجاني" رئيس مجلس شوراي اسلامي هنگام بازگشت از سفر سنگاپور و اندونزي، در هواپيما طي يک مصاحبه اختصاصي به سوالات خبرنگار خانه ملت درباره لزوم توجه دولت به تذکرات نمايندگان، تحولات منطقه و وظيفه دستگاه ديپلماسي کشور در قبال اين رخداد‌ها، وحدت اصولگرايان و ضرورت حفظ احترام انتخابات مجلس از سوي ساير قوا پاسخ گفت.
قوه مجريه مراقبت کند تا متهم به دخالت در انتخابات مجلس نشود
اخيراً برخي نمايندگان شاخص مجلس از اراده‌هايي جهت دخالت در امر انتخابات صحبت مي‌کنند، آيا شما چنين نشانه‌هايي را شاهد بوديد، اگر صحت دارد چه کساني مي‌خواهند دست به چنين اقدامي بزنند؟ دستگاه‌هاي نظارتي براي رفع نگراني‌ها در اين زمينه چه وظيفه‌اي دارند؟
در اين زمينه نشانه‌هايي را نمايندگان مختلف مي‌گويند الان نمي‌توان آن را ذکر کرد، چون بايد تحقيق شود. نمايندگان از برخي شهر‌ها حرف‌هايي را مطرح مي‌کنند که دال بر دخالت است. راه حل آن هم چيزي است که رهبري معظم انقلاب فرمودند «قوا بايد احترام انتخابات را حفظ کنند»، چون انتخابات مهم است و کسي نبايد در آن دخالت کند. ضمن آنکه من فکر مي‌کنم در مجلس نيز بايد سازوکاري تعبيه شود تا به اين موضوع که رهبري فرمودند توجه خاص شود. شوراي نگهبان و قوه قضائيه بايد خيلي دقت کنند و قوه مجريه مراقبت و ملاحظه نمايد تا متهم به دخالت نشود.
دخالت در انتخابات محرز شود، نمايندگان برخورد مي‌کنند
اصولگرايان براي وحدت تلاش مي‌کنند فکر مي‌کنيد در نهايت به وحدت برسند؟
اميدواريم اگر با تدبير و تحمل و مدارا عمل کنند به اين هدف دست مي‌يابند.
اگر اصولگرايان به وحدت نرسند نمره منفي براي آن‌ها محسوب مي‌شود؟
بستگي به شرايط دارد قاعدتاً اگر اصولگرايان به عنوان يک جريان فکري به وحدت برسند عاقلانه‌تر و بهتر مي‌توانند عمل کنند.
برخي نمايندگان يکسري اقدامات را در مناطق خودشان گزارش مي‌دهند البته اکنون نمي‌توان برآن صحه گذاشت ولي به هر حال نشان دهنده تحرکاتي است که اگر محرز شود آن وقت نمايندگان مجبور به برخورد خواهند شد چون اين‌ها نمونه‌هايي از دخالت قدرت در امر انتخابات است. شايد لازم باشد مجلس نيز يک سازوکاري هم براي اين امر طراحي کند تا نظر رهبري کاملا تامين و قدرت بايد از دست اندازي به انتخابات دور شود. البته نمي‌گويم حرف‌هايي که زده مي‌شود درست است اما براي آنکه اين حادثه هيچ‌گاه رخ ندهد بايد چنين ساز و کاري را فراهم کرد.
انتخاب نمايندگان از سوي دولت بازي دموکراسي است که روح مجلس را مي‌کشد
مقام معظم رهبري به نمايندگان توصيه کردند که براي تامين نمايندگي خود در دوره آينده به صاحبان قدرت و ثروت نزديک نشوند، اين اقدام چه آسيب‌هايي را به آن‌ها و مجلس خواهد زد و چه کار بايد کرد که جلوي آن گرفته شود؟
صدمه اين کار زياد است چون طبق قانون اساسي مجلس قوه مستقلي است که اگر بر صاحب منصبان قدرت تکيه کند استقلال خود را از دست مي‌دهد. غرض آن نيست که فقط يک کالبدي از مجلس وجود داشته باشد، مثل بعضي از کشورهاي کوچک عربي که مي‌خواهند بازي دموکراسي راه بياندازند، نمايندگان مجلسشان را دولت مشخص مي‌کند؛ اين شکل مجلس چه ارزشي دارد. حسن دموکراسي اين است که سه قوه مستقل باشند. البته مستقل بودن به معناي ستيز داشتن با يکديگر نيست، بلکه به معناي اين است که خود تصميم بگيرند. اگر نمايندگان به صاحبان قدرت متصل شوند، آن وقت مجلس دولتي مي‌شود و ديگر استقلال نخواهد داشت و اگر وکلاي مجلس به صاحبات ثروت متکي شوند به دليل وامدار شدن استقلال خود را از دست مي‌دهند، بنابراين رهنمود مقام معظم رهبري نيز از برآمده بطن قانون اساسي است و مکرراً به آن تاکيد مي‌شود، زيرا هيچ قوه‌اي نبايد در کار مجلس دخالت کند؛ اينکه رهبر معظم انقلاب مي‌فرمايند «قوا بايد احترام انتخابات را حفظ کنند» معطوف به همين اصل است اما براي جلوگيري از تاثير پذيري نمايندگان از قدرت و ثروت بايد شوراي نگهبان و قوه قضائيه از همين حالا خيلي دقت کنند.
نسيم بيداري به ديگر حکومت‌هاي ديکتاتور هم مي‌رسد
شما در ديدارهاي خود با مقامات سنگاپوري و اندونزيايي از تحولات منطقه صحبت کرديد، آيا منطقه شاهد خيزش‌هاي ديگري عليه ديکتاتور‌ها خواهد بود؟
البته در اين رابطه تحليلم آن است که حرکت‌ها وقتي شروع مي‌شوند در درون خود يک نوع آگاهي دارند و اين آگاهي جنبه جغرافيايي ندارد بنابراين از سوي رسانه‌ها منتشر مي‌شود. اين نهضت‌ها يک پيام دارد و آن اين است که آگاهي جوانان و مردم در زندگي اجتماعيشان خيلي بالا رفته و شرايط سياسي عصر امروز مثل چند دهه قبل نيست. اين را سياستمداران بايد بفه‌مند چون مطالبه ملت‌ها آن است که خود مي‌خواهند براي سرنوشتشان تصميم بگيرند يعني به دنبال نوعي دموکراسي هستند. اين دموکراسي نيز از نوع آمپولي نست که آمريکايي‌ها بخواهند آن را صادر کنند بايد با مختصات بومي کشور‌ها سازگار باشد.
ممکن است همان مدلي که از مصر صادر شد در بحرين و ليبي تکرار نشود چون دموکراسي يک روش است اينکه خيزش‌ها به چه جهتي بروند و با چه مختصاتي دموکراسي را در کشور خود بومي کنند متفاوت است. ضمن آنکه مردم منطقه از تحقير چند دهه توسط کشورهاي غربي ناراحت هستند. کشورهاي ديگري نيز وجود دارند که الان دچار اين بيماري سياسي هستند اگر خودشان براي اعمال اصلاحات پيش قدم شوند به نفع خودشان است در غير اينصورت، اين نسيمي که حامل يک نوع بيداري است به آن کشور‌ها نيز خواهد رسيد.
تحرکاتي نيز در اروپا انجام شده، آيا مي‌توان آن‌ها را به بيداري اسلامي ملت‌ها در خاورميانه پيوند داد؟
البته نمي‌تواند بدون تاثير باشد، چون روش‌هايي که در خاورميانه و شمال آفريقا رخ داد روي هم رفته موفق بودند و رو به پيش است اما شايد در جاهايي مثل ليبي با رفتارهاي چندگانه‌اي که غرب يا حاکم ليبي داشت با سنگ لاخ‌هايي مواجه شده که با کندي پيش مي‌رود. بعضي کشور‌ها مثل مصر رفتار عاقلانه تري داشتند که زود‌تر انقلاب در آنجا به نتيجه رسيد ولي به هر حال اين مدلي است که ملت برخي کشورهاي اروپايي هم مي‌توانند به لحاظ ظاهري از آن الگو بگيرند.
وزارت خارجه در حل مسائل منطقه از افراد با تجربه استفاده کند
علاء الدين بروجردي و تني چند از اعضاي کميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس معتقدند وزارت خارجه در قبال تحولات منطقه آن طور که بايد عمل نکرد، مثلا در مصر و تونس که براي برقراري روابط سياسي با ايران ظرفيت‌هاي بالقوه‌اي دارند دستگاه ديپلماسي کشور نتوانسته انتظارات را برآورده کند، ارزيابي شما چيست؟
البته برخي از تحرکات آن‌ها مطلوب و مفيد براي ايجاد آرامش در منطقه بود اما ممکن است دوستان که اظهار نظر کردند از باب آن باشد که از همه ظرفيت‌ها بايد براي اين مسئله مهم استفاده شود؛ من هم اين توصيه را دارم. در جمهوري اسلامي يکسري رجال با تجربه سياسي هستند که از صحنه بين‌الملل آشنايي خوبي دارند، در اين گونه وقايع بايد از افراد با تجربه استفاده شود و نمي‌شود از افراد کم اطلاع براي حل مسائل پيچيده مثل اين حوادث منطقه‌اي استفاده کرد. هرچه وزارت خارجه سپهر انديشه خود را باز کند و از افراد با تجربه در اين حوزه‌ها بهره بگيرد مفيد‌تر خواهد بود.
وهابي‌ها دچار تعطيلي عقل شدند
چه توصيه‌اي داريد براي آنکه روابط با مصر نزديک‌تر شود؟
البته ايران و مصر به لحاظ ملت‌ها با يکديگر خيلي قرابت دارند و اين هم يک ريشه تاريخي فکري دارد. مصري‌ها در زمينه معارف اسلامي از بلوغ برخوردارند و هم روش عقلاني و معتدلي را دنبال کردند، يعني مثل وهابي‌ها نيستند. وهابي‌ها دچار تعطيلي عقل شدند و مي‌خواهند بقيه فرق اسلامي مثل آن‌ها شوند که اين امکان پذير نيست. فيلسوفان، اديبان و متکلمين در ايران، مصر و بسياري کشورهاي اسلامي ذهن جامعه را رشد دادند بنابراين آن‌ها ديگر جمود ندارند اما اينکه در حوزه سياست روابط ايران و مصر محقق شود، امر خوبي است که بستگي به شرايط جديد، انتخابات مجلس و رياست جمهوري مصر دارد. البته گام‌هايي را قبل از برگزاري انتخابات در اين کشور مي‌توان برداشت.
برقراري ارتباط ميان ايران و مصر بيشتر نياز به گفتگوي ديپلماتيک دارد تا رسانه‌اي
من شنيدم يکي از کشورهاي منطقه خيلي خودش را به آب و آتش مي‌زند که رابطه‌اي ميان ايران و مصر شکل نگيرد؛ اين مسئله دردي را از آن‌ها دوا نمي‌کند چون آن‌ها دچار يک بيماري مزمن سياسي هستند و راه حل آن دادن رشوه اقتصادي به مصر نيست. به عبارت ديگر آن‌ها بايد در زمينه سياسي اصلاحات واقعي انجام دهند. رشوه اقتصادي دادن تنها مسکن است. البته آمريکايي‌ها و صهيونيست‌ها نيز مخالف برقراري روابط ميان تهران و قاهره هستند. نخستين گام براي برقراري رابطه اين است که مسئولان وزارت خارجه دو کشور گفتگو‌هايي داشته باشند؛ برخي حرف‌ها که من در رسانه‌ها مي‌شنوم بيشتر از جنس بهانه گيري است. ارتباط ميان ايران و مصر خيلي احتياج به گفتگوي رسانه‌اي ندارد بلکه بيشتر نياز به گفتگوي ديپلماتيک دارد که فکر مي‌کنم اين مسير پيش خواهد رفت.
افزايش تذکرات نمايندگان نشانه رعايت نکردن ضوابط قانوني از سوي مجريان است
تذکرات کتبي و شفاهي نمايندگان رو به افزايش گذاشته، دولت براي تذکر شفاهي جايگاه قانوني قائل نيست و تذکر کتبي را هم توصيه يا سفارش مي‌داند؛ بفرماييد وظيفه دستگاه اجرايي در قبال تذکرات نمايندگان چيست و چرا آمار تذکرات رو به افزايش است؟
تذکرات در واقع به معني آن است که دولت به اين موارد توجه کند اما امر الزام آوري نيست. اما چرا تعداد آن گاهي زياد مي‌شود، بر مي‌گردد به اينکه گاهي شايد ضوابط قانوني درست اجرا نمي‌شود يا آنکه اشکالات اجرايي وجود داشته باشد؛ بنابراين افزايش آمار تذکرات به ناکارآمدي برمي گردد. ممکن است نمايندگان ضعفي را در بخش‌هايي ببينند که در اين رابطه تذکر مي‌دهند. مثلاً وکلاي مردم در بحث هدفمندي يارانه‌ها با مشاهده برخي نقايص آن موارد را جهت اصلاح به دولت تذکر مي‌دهند، در مرحله بعد اگر اشکال جدي باشد نمايندگان مي‌توانند از ظرفيت سوال يا استيضاح استفاده کنند يا کميسيون‌ها مطابق ماده ?? آيين نامه داخلي مجلس بررسي کنند و گزارش بررسي را به مجلس ارائه دهند. در واقع هر يک از آن‌ها مراتبي دارد. معمولاً زماني که قوانين درست اجرا مي‌شود و دولت با برنامه پيش مي‌رود، تعداد تذکرات و سوالات پايين مي‌آيد اما وقتي تعداد آن‌ها رو به افزايش مي‌گذارد معلوم است که يک اشکالي در روند اجرا وجود دارد.
تخلف دولت درباره وزارت نفت محرز بود
مجلس پيگيري عدم واريز ??/? ميليارد دلار به حساب ذخيره ارزي، عدم پرداخت ? ميليارد دلار به شرکت نفت و کاهش ?? هزار بشکه نفت در روز به جاي افزايش يک ميليون بشکه در روز طبق برنامه توسعه را براي بررسي خارج از نوبت به قوه قضائيه ارجاع داد؛ دستگاه قضا چه اقدامي کرد؟
اطلاع دقيقي از اينکه قوه قضائيه در اين رابطه چه کرد، ندارم. طبق ماده ??? آيين نامه مجلس وقتي اين گونه تخلفات از سوي کميسيون‌هاي تخصصي يا کميسيون اصل ?? گزارش شوند، به قوه قضائيه مي‌روند. طبعاً آنجا زمان مي‌برد تا به اين مسائل رسيدگي شود اما در عين حال برخي تخلفات از نظر مجلس مثل گزارش اخير کميسيون انرژي راجع به وزارت نفت محرز بود. برخي تخلفات مربوط به عدم هزينه وجوه در جاي تعريف شده قانوني هستند. در واقع منابع از دست نرفتند، بلکه در محل قانوني خود مصرف نشدند. به عبارت ديگر دولت محل مصرف اعتبار را جابجا کرد که اين کار تخلف محسوب مي‌شود.