کدام کودک بيشتر در معرض خطر سندروم مرگ ناگهاني قرار دارد؟

به گزارش خبرنگار "شهر"، اين سندرم يک از علل مرگ و مير کودکان يک ماهه تا يک ساله است و نکته نگران‌کننده اين است که درماني ندارد و بخوبي نمي‌توان با آن مقابله کرد، چون يک بيماري يا ناخوشي نيست. اين سندرم به نام مرگ گهواره نيز ناميده مي‌شود و زماني اين تشخيص مطرح است که کودکي که کمتر از يک سال عمر دارد، بطور ناگهاني مي‌ميرد و پس از تحقيقات کامل پزشکي و پزشکي قانوني و حتي اتوپسي، علتي براي مرگ يافت نمي‌شود. اين سندرم حادثه‌اي تکان دهنده و بسيار غم انگيز براي خانواده محسوب مي‌شود، زيرا بدون هيچ‌گونه علامت هشداردهنده‌اي رخ مي‌دهد. عليرغم آنکه هنوز علت سندرم مرگ ناگهاني کودک بدرستي مشخص نشده تا کنون چند عامل خطرزا در اين رابطه شناسايي شده‌اند؛ اين عوامل عبارتند از: *داشتن والدين يا پرستاري که سيگار مي‌کشند مطالعات نشان مي‌دهند که با حضور هر فرد سيگاري در منزل احتمال سندرم مرگ ناگهاني کودک افزايش مي‌يابد. *خوابيدن بر روي شکم تحقيقات نشان مي‌دهد که احتمال بروز اين سندرم در کودکاني که بجاي خوابيدن بر پشت به روي شکم مي‌خوابند 7/1 تا 9/13 برابر (بر حسب نوع مطالعه) بيشتر است. وقتي کودک بر روي شکم مي‌خوابد احتمال افزايش درجه حرارت بدنش بالا مي‌رود، وقفه در تنفس رخ مي‌دهد و هواي بازدمي خودش را تنفس مي‌کند و در نتيجه ميزان دي اکسيد کربن در خون بالا مي‌رود. بعلاوه، مطالعات گوناگون نشان داده‌اند که اگر کودکي که عادت دارد به پشت بخوابد، به روي شکم خوابانيده شود، احتمال بروز سندرم مرگ ناگهاني کودک به نحو چشمگيري افزايش مي‌يابد. (بعضي از کارشناسان معتقدند که شيوع زياد سندرم مرگ ناگهاني کودک در شيرخوارگاه‌ها و مهدهاي کودک‌ همين است). *نارس بودن يا کم بودن وزن هنگام تولد هر چه نوزاد زودتر به دنيا آيد، احتمال بروز سندرم مرگ ناگهاني کودک بيشتر است. همچنين، هر چه وزن هنگام تولد کمتر باشد، خطر بروز اين سندرم بيشتر خواهد بود. *افزايش درجه حرارت هنگام خواب شواهد قوي در دست است که اگر درجه حرارت هنگام خواب خيلي بالا رود خطر بروز سندرم مرگ ناگهاني کودک افزايش مي‌يابد و افزايش درجه حرارت زماني رخ مي‌دهد که کودک در اتاق فوق‌العاده گرم قرار گيرد و يا تب داشته باشد. *خوابيدن در بستر بسيار نرم بسياري از مطالعات ارتباط بين خوابيدن در بستر نرم و سندرم مرگ ناگهاني کودک را نشان داده‌اند. رختخواب‌هاي آبي، کيسه‌هاي شني، کاناپه، لحاف‌هاي ضخيم و نرم، راحتي و ساير سطوح نرم براي خواباندن کودک نامناسب و خطرناکند. *اعتياد مادر در دوران بارداري به سيگار يا مواد مخدر مصرف سيگار در دوران بارداري تقريبا در تمام مطالعات بعنوان يک عامل خطرزا در بروز سندرم مرگ ناگهاني کودک نام برده شده است. شايان ذکر است که اعتياد به سيگار يا مواد مخدر در طول دوران بارداري سلامت جنين را در معرض تهديد قرار مي‌دهد. *داشتن مادر جوانتر از ?? سال احتمال بروز سندرم مرگ ناگهاني کودک در کودکاني که مادرشان کم سن بوده است، بيشتر است. همچنين هرچه فواصل بين بارداري‌ها کمتر باشد، احتمال بروز اين سندرم بيشتر مي‌شود. *ابتلا به ناخوشي‌هايي که حيات کودک را مورد تهديد قرار مي‌دهد اين امر به خصوص در مورد کودکاني که سابقه قطع تنفس و رنگ پريدگي ناگهاني، کبود شدن و يا وقفه تنفسي داشته و نياز به احيا پيدا کرده‌اند، صادق است. چگونه مي‌توان خطر بروز سندرم مرگ ناگهاني را در کودک خود کاهش دهيم؟ هيچ راهي وجود ندارد که عدم بروز اين خطر را ضمانت کند، ولي مي‌توان با اقداماتي اين خطر را کاهش داد: کودک را به پشت بخوابانيد اين اقدامي است که از خطر بروز سندرم مرگ ناگهاني کودک مي‌کاهد. از سال ???? که مراجع مختلف دستورالعمل خواباندن کودک به پشت را ارايه کرده‌اند ميزان بروز سندرم مرگ ناگهاني کودک ?? % کاهش يافت. دقت کنيد که ديگران – مثلا ساير اعضاي خانواده يا پرستار بچه – هم او را بر روي شکم نخوابانند. در دوران بارداري از خود و جنين‌تان مراقبت کنيد براي حصول اطمينان از سلامت جنين و کاهش خطر تولد زودرس و يا کاهش وزن هنگام تولد (که از عوامل خطر سندرم مرگ ناگهاني کودک محسوب مي‌شوند) بايد تغذيه و مراقبت‌هاي دوران بارداري صحيح باشند. در دوران بارداري از مصرف سيگار و مواد مخدر بپرهيزيد. اجازه ندهيد کسي در اطراف کودک شما سيگار بکشد فضاي اطراف کودک را در منزل، اتومبيل و يا ساير محيط ها عاري از دود نگه داريد. اگر احساس مي‌کنيد نمي‌توانيد سيگار را ترک کنيد، براي مصرف آن از خانه خارج شويد و دقت کنيد تا ديگران نيز همين کار را انجام دهند. رختخواب کودک را بدقت انتخاب کنيد کودک را در رختخوابي با تشک صاف و سفت، که با يک ملافه مناسب پوشانده شده است، بخوابانيد و بالشي زير سرش نگذاريد. از قراردادن اسباب بازي‌هاي پارچه‌اي يا ساخته شده از ساير مواد نرم در تختخواب او بپرهيزيد. اگر مي‌خواهيد حتما روي او را بپوشانيد، از يک ملافه نازک استفاده کنيد و آن را از دوطرف به زير تشک ببريد و دقت کنيد که از حد سينه بالاتر نباشد. اگر فکر مي‌کنيد کودک سردش است، لباس‌هاي گرمتر به او بپوشانيد، نظير سرهمي‌هايي که جوراب سرخود است، يا او را در کيسه‌هاي خواب مخصوص کودک بخوابانيد. از گرم کردن بيش از حد کودک بپرهيزيد به منظور پرهيز از گرم شدن بيش از حد کودک هنگام خواب او را بيش از حد در پتو نپوشانيد و به هيچ وجه سرش را زير پتو نگذاريد. اتاقي که کودک در آن مي‌خوابد نبايد بيش از حد گرم باشد؛ حرارت اتاق بايد براي يک فرد بالغ با لباس سبک مناسب باشد. علائمي که نشان مي‌دهند کودک در معرض گرماي بيش از حد قرار دارد، عبارتند از تعريق يا مرطوب بودن موها، بثورات عرق سوز، تنفس سريع، بيقراري و تب. سعي کنيد حتي‌المقدور کودک در معرض عفونت قرار نگيرد گاهي سندرم مرگ ناگهاني کودک همراه با بيماري‌هاي تنفسي و بيماري‌هاي دستگاه گوارشي رخ مي‌دهد، بنابراين بهتر است از همه بخواهيد قبل از بغل کردن کودک شما دستهايشان را بشويند و البته در صورت امکان، کودک را از افراد بيمار دور نگاه داريد.