يادداشتي از احمدرضا دالوند
يك تابلوي نقاشي از تهران
تهران الگوي استعاره غول‌آسايي از تراكم يك كشتي مهاجر است كه لنگر انداخته و هرگز بندر را ترك نگفته است. هر آپارتماني مثل يك اتاقك كشتي است. هر متر مربعي از خيابان عرشه است
پرسپكتيو تهران، طبق تعاريف علمي، متناقض است. اين پرسپكتيو مدام خود را با منظره بعدي كه در ديدرس است تطبيق مي‌دهد؛ به جاي آنكه پرسپكتيوي ايستا باشد، پرسپكتيوي متحرك است و همين عدم انسجام، سطح ديد را معين مي‌كند: هر چيزي يا چهره به چهره ديده مي‌شود (چنان‌كه گويي در پياده روست)، يا از بالا (چنان‌كه گويي هم‌سطح با بام مجتمع‌هاي بلندمرتبه است). اينها - اين دو سطح ديد- در هم ادغام شده‌اند. مردم حتي وقتي دورند چهره به چهره ديده مي‌شوند؛ ترافيك از بالا ديده مي‌شود؛ گاه پنجره‌هاي آپارتمان‌ها چنان ديده مي‌شوند كه گويي با تماشاگر در يك سطح قرار دارند. پل عابر پياده از پايين ديده مي‌شود اما بزرگراه از بالا و ارتفاع زياد. بنابراين، هر منظر شهري نه يك منظره فوري و يك كارت پستال، بلكه آميزه‌اي از تجربه بصري و تسلسلي از خاطره‌ها را عرضه مي‌كند...
اما شهر مدرن فقط يك مكان نيست و پيش از آنكه نقاشي شود، رشته‌اي از تصاوير و جرياني از پيام‌هاست. يك شهر از طريق نمودها، نما‌ها و نقشه‌اش مي‌آموزد و تحت تاثير قرار مي‌دهد و از اين نظر، كمتر شهري در دنيا با تهران قابل قياس است.
پرتكرار‌ترين عنصر بصري اين تابلو (تهران) پنجره‌هايش است. شهر از پشت اين همه پنجره با تو سخن مي‌گويد. پنجره‌هاي آپارتمان در مجتمع‌هاي مسكوني، پنجره‌هاي اداري، ويترين مغازه‌هاو ... پنجره‌ها به اندازه آجرها تكرار مي‌شوند، گرچه هريك مجزاست. هر پنجره‌اي مكان هندسي فعاليتي خصوصي يا اجتماعي را قاب مي‌گيرد. هر قابي نشانه‌اي از تجربه‌اي زيسته دارد...
فقط با يك تابلو مي‌شود تهران را نشان داد؟
احمدرضا دالوند / روزنامه شرق