در بررسي اثربخشي نقش خانواده بر هويت جنسي فرزندان تأكيد شد:
كنجكاوي كودك، اگر با سركوب والدين همراه شود، ممكن است جنبه جنسي پيدا كند
نقش خانواده در شكل‌دهي متعادل و پايدار «هويت جنسي» فرزندان يكي از مهمترين، دشوارترين و در عين حال ظريف‌ترين مداخله‌گري‌هاي تربيتي است كه تأثير بسزايي در آينده و سرنوشت كودكان دارد.
به گزارش خبرنگار اجتماعي "شهر"، «هويت جنسي» يعني تصوير شخص نسبت به زن يا مرد بودن خود و اين كه احساس و برداشت وي نسبت به زن يا مرد بودن چگونه است و معمولا از سه عامل اساسي «هويت اصلي، رفتار جنسي و درك موقعيت» تشكيل مي‌شود.
نتايج تحقيقات مختلف نشان مي‌دهد كه "هر چه آشنايي و شناخت والدين با مراحل رشد جنسي كودكان و چگونگي برخورد مناسب و سازنده با نيازها و ويژگي‌هاي روانشناختي و زيست‌شناختي آنها بيشتر باشد، به همان اندازه مي‌توان به سلامت جنسي و هويت جنسي مطلوب كودكان در خانواده اميدوار بود."
به گفته محققان، فاصله بين كودكي تا دستيابي به هويت جنسي سالم در بزرگسالي مانند يك «ميدان مين» است؛ اگر والدين بخواهند نقشه‌اي بكشند كه فرزندان براساس آن و براحتي و بدون خطر از اين فاصله بگذرند، لازم است با مفاهيم گسترده‌تر جنسيت آشنا شوند، چون بچه‌ها داراي جنسيت هستند و خانواده، دوستان، مدرسه و رسانه‌ها در نگرش آنها نسبت به جنست خود تأثير مي‌گذارند.
در همين رابطه، يك كارشناس ارشد مشاوره خانواده در گفت‌و‌گو با خبرنگار "شهر" با بيان اين كه از همان نخستين روزهاي زندگي، كودك نشانه‌هايي از لذت جسماني را از خود نشان مي‌دهد، گفت: اگر اين احساس طبيعي به شكل سالم و متعالي هدايت شود، سازه‌هاي اصلي بهداشت رواني از نظر ارضاي متناسب غرايز جنسي در دوره نوجواني بدرستي تشكيل خواهد شد و اين يك واقعيت است كه براساس «اصل بقاي انرژي»، غريزه و نيروي جنسي با سركوب و فشار نه تنها از بين نمي‌رود، بلكه شدت و قدرت آن چندين برابر مي‌شود.
وي تأكيد كرد: بر اين اساس به جاي ضديت و سركوب، والدين بايد روش هدايت و تعالي انرژي جنسي را در پيش گيرند، چون كنجكاوي كودك كه در ابتدا صرفا جنبه شناختي دارد، اگر با برخورد سركوب‌گر والدين و ممنوعيت همراه شود، ممكن است جنبه جنسي پيدا كرده و در نهايت زمينه‌هاي انحراف اخلاقي را در آنها بدنبال داشته باشد.
در حال حاضر از هر يكصد هزار نفر، 4 تا 6 نفر دچار اختلال هويت جنسي هستند و با توجه به اين كه اين اختلال يك نوع بيماري محسوب مي‌شود، بايد براي رفع آن، اقدامات لازم از سوي مسوولان و خانواده‌هاي اين افراد فراهم شود.
يافته‌هاي يك پژوهش كه به صورت كتابخانه‌اي انجام شده است، نشان مي‌دهد: "كودكان از آغاز تولد داراي نوعي كنجكاوي نسبت به مسايل محيط و از جمله بدن خود هستند؛ آگاهي و كنجكاوي شديد آنها نسبت به كاركردهاي بدنشان از نوپايي آغاز مي‌شود و تا دوران بلوغ ادامه مي‌يابد."
به گفته يك كارشناس ارشد روانشناسي باليني، بچه‌هايي كه نحوه كاركرد بدن خود را مي‌شناسند، درك بهتري از مفهوم جنسيت دارند و از هويتي محكم‌تر برخوردارند، چون دانش به كودكان قدرت مي‌بخشد.
راضيه اختياري‌اميري در گفت‌و‌گو با خبرنگار "شهر" افزود: براين اساس چنانچه كودكان، اين اطلاعات را از منابع سالمي مانند خانواده يا مراجع صحيح ديگر در جامعه دريافت نكنند، بدنبال منابع ديگر همچون دوستان، اينترنت و ... رفته و چه بسا اين منابع، صلاحيت لازم را نداشته و اطلاعات غلط و نامناسبي در اختيار آنها قرار دهند، پس بهتر است اين آموزش در خانواده و به طور صحيح صورت گيرد، چون خطر منحرف شدن ذهني كودكان نسبت به مسايل جنسي كاهش مي‌يابد.
وي گفت: امروزه اعتقاد بر اين است كه شكل‌گيري هويت جنسي اساسا در دوره بلوغ كامل مي‌شود، يعني زماني كه محيط و جامعه به گونه‌اي متفاوت با او رفتار مي‌كند.
اين پژوهشگر با بيان اين كه "دو تجربه بارز در دوران كودكي تا بلوغ بر هويت جنسي موثر است"، اظهار كرد: اول شيوه برخورد با نامگذاري رفتارهاي كودك به ويژه عكس‌العمل بزرگترها به رفتارهايي كه "جنسي" تلقي مي‌شود و دوم، هويت جنسيتي مبتني بر تصميم‌گيري اجتماعي مبني بر مذكر يا مونث بودن كودك؛ البته بعضي از نظريه‌پردازان بر تأثير ساختار شخصيتي كودك در ادراك جنسي وي نيز تأكيد دارند و بعضي ديگر بر يادگيري اجتماعي.
براين اساس مي‌توان گفت كه "اگر هويت جنسي با اصول روانشناختي و قواعد تربيتي تعديل و تلطيف شود، نه تنها موجب انحراف و انحطاط اخلاقي نمي‌شود، بلكه منبع جوشان عشق و مهر در روابط بين‌فردي انسان‌ها مي‌شود."
