تونل نيايش درجمع 20 تونل طويل جاده‌اي دنيا
تونل نيايش كه عمليات اجرايي آن از ابتداي سال جاري آغاز‌شده و طبق برنامه‌ريزي در دهه فجر سال 1391 به مرحله بهره‌برداري خواهدرسيد، يكي‌از 20 تونل طويل جاده‌اي دنيا برطبق آمارهاي انجمن بين‌المللي تونل (ITA) به‌حساب مي‌آيد.
به‌گزارش «شهر» به‌نقل از روابط عمومي معاونت فني و عمراني شهرداري تهران، اين پروژه شامل تونل‌هاي شمالي و جنوبي، تونل كردستان و تونل 04 است كه متراژ مجموع تونل‌هاي يادشدهبه‌همراه تونل‌هاي دسترسي و ارتباطي 8560 متر و با احتساب رمپ‌ها، طول كلي پروژه احداث تونل نيايش به 10.252 متر مي‌رسد.
با اين حساب مي‌‌توان تونل نيايش را درجمع 20 تونل طويل جاده‌اي دنيا به‌شمار آورد. البته بسياري از تونل‌هاي جاده‌اي كه در ليست تونل‌هاي طويل بالاتراز تونل نيايش قراردارند، تونل‌هاي بين‌شهري بوده و اگر بخواهيم صرفا تونل‌هاي ساخته‌شده در شهرها را در محاسبات اين‌چنيني منظوركنيم، قطعا رتبه تونل نيايش كه البته ويژگي‌هاي منحصربه‌فردي نيز دارد، در رده‌بندي جهاني ارتقا پيدا خواهد كرد.
اينكه سطح مقطع تونل در محدوده دوراهي‌ها (Bifurcation) به 447 مترمربع مي‌رسد، تجربه‌اي كم‌نظير درمقوله تونل‌سازي شهري محسوب مي‌شود كه متخصصان و كارشناسان داخلي و خارجي نيز بر آن اذعان دارند. تونل نيايش در شهري احداث مي‌شود كه خاك بستر آن آبرفتي بوده و بدين‌لحاظ عمليات حفاري پيچيدگي‌هاي خاص خود را به‌همراه دارد.
درحال حاضر تونل Laerdal به‌طول بيش از 24 كيلومتر دركشور نروژ طولاني‌ترين تونل جاده‌اي دنيا به‌حساب مي‌آيد كه كار ساخت آن اواخر سال 2000 ميلادي به پايان رسيده است. البته نروژي‌ها در زمينه احداث تونل‌هاي جاده‌اي داراي سابقه‌اي طولاني بوده و پيش از اين نيز با ساخت تونل‌هاي Gudvangaو كه هردو بالغ‌بر 11 كيلومتر طول دارند، خود را دراين عرصه مطرح كرده‌اند.
آنها سال 2012 تونل Jondal و سال 2014 تونل Toven را كه هردو درحدود 10 كيلومتر طول دارنـد را مـورد بهـره‌بـرداري قرار خواهند داد. با‌توجه به‌مواردي كه ذكرشد، جايگاه ارزنده تونل 10 كيلومتري نيايش بيش از‌پيش مشخص مي‌شود.
حتي در كشور اتريش كه مبدع روش حفاري خاص خود به‌نام (NATM ) در دانش تونل‌سازي محسوب‌مي‌شود، تنها 2 تونل جاده‌اي بزرگتراز تونل نيايش (به لحاظ طول) احداث شده‌است؛ يكي تونل Arlberg به طول تقريبي 14 كيلومتر كه اواخر سال 1978 ميلادي افتتاح‌شد و ديگري تونل Plabutsch به طول بالغ‌بر 10 كيلومتر كه سال 2004 به بهره‌برداري رسيد.
نكته جالب اينجاست كه در قاره آسيا بعد از كشورهاي چين و ژاپن، ايران سومين كشوري مي‌باشد كه اقدام به احداث تونل‌هاي طويل جاده‌اي كرده و دراين زمينه جزو كشورهاي پيشرو درقاره خود به‌حساب مي‌آيد. البته نبايد ازنظر دورداشت كه تايواني‌ها نيز اخيراً درمقوله تونل‌هاي جاده‌اي دست‌به‌كار شده‌اند؛ تونل Hsuehshan به‌طول تقريبي 13 كيلومتر كه در سال 2006 زيربار ترافيك رفت، نمونه بارز از اين ادعا مي‌باشد.
دركشور ما تونل موسوم به تونل البرز كه طرح آن در آزادراه جديد تهران – شمال ديده‌شده و كار ساخت آن از سال 1383 آغاز گرديده‌است، با 6300 متر طول دومين تونل جاده‌اي طويل به‌حساب‌مي‌آيد.