گزارش «شهر» از مشکلات اجراي طرح بليت الکترونيک؛
درها بسته، حالا نوبت کرايه!
بعد از اعلام خبر تجهيز تمام اتوبوسهاي خصوصي به دستگاه کارت خوان انتظار ميرفت به همراه بسته شدن پرونده بليت کاغذي، پرونده پرداخت پولي کرايه اتوبوس نيز بسته شود اما همچنان اين نحوه پرداخت با وجود مجهز شدن اتوبوسها به دستگاههاي کارت خوان و استفاده بيشتر شهروندان از کارت بليت، ادامه دارد.
به گزارش خبرنگار «شهر» _ بالاخره بعد از مدتي سرپا ايستادن، جايي خالي مي‌شود و مي‌نشينم.در لابه‌لاي صداي هم همه جمعيت، صداي راديو شنيده مي‌شود که از قول مديرعامل اتوبوسراني خبر مي‌دهد، تمام اتوبوسهاي خصوصي به دستگاههاي کارتخوان بليت الکترونيک مجهز شده‌اند. به ايستگاه مي‌رسم و اين بار به جاي گشتن دنبال پول خرد و صد تومن و دويست تومني، کارت مترو خود را در مي‌آورم تا کرايه اتوبوس را با کارت پرداخت کنم اما راننده با نگاهي بي‌تفاوت و بدون هيچ عذرخواهي مي‌گويد: «دستگاه خراب است،کار نمي‌کند.بايد پول بدهيد ...» و امروز نيز مثل ديروز!
بعد از اعلام خبر تجهيز تمام اتوبوس هاي خصوصي به دستگاه کارت خوان انتظار ميرفت که ديگر به همراه بسته شدن پرونده بليت کاغذي، پرونده پرداخت پولي کرايه اتوبوس نيز بسته شود اما همچنان اين نحوه پرداخت باوجود مجهز شدن اتوبوسها به دستگاههاي کارت خوان و استفاده بيشتر شهروندان از کارت بليت، ادامه دارد.
بنابراين گزارش، هم اکنون در برخي از خطوط اتوبوسراني، اتوبوسهايي وجود دارد که همچنان دستگاههاي کارتخوان آن غير فعال است و يا به دليل خرابي و مشکلات فني کار نمي‌کند و شهروندان مجبور هستند، با وجود داشتن کارت بليت، پول نقد پرداخت کنند.
کارتخوانهاي خراب و خاموش
يکي از شهروندان در اين رابطه مي‌گويد: «من هر روز سوار اتوبوس هاي خط مطهري – صادقيه مي‌شوم و در بيشتر مواقع به دليل نبود دستگاه کارتخوان يا خرابي و يا خاموش بودن دستگاه، مجبور هستم به جاي استفاده از کارت بليت، پول پرداخت کنم.تقريبا از بين هر سه تا چهار اتوبوس، تنها يک اتوبوس دستگاه کارتخوان دارد و مابقي يا ندارند و يا خراب و خاموش هستند.»
البته اين مشکل در مورد تمام خطوط اتوبوسراني وجود ندارد و مديريت شهري توانسته است امکان استفاده از بليت الکترونيک را در خطوط اتوبوسراني و به تازگي پارکومترها و برخي پارکينگ ها فراهم کند اما اجراي طرح بليت الکترونيک هنوز موفقيت صددرصد نداشته است.
خرابي‌هاي عمدي
همچنين به نظر مي رسد، خرابي يا خاموش بودن برخي دستگاه‌ها عمدي و به دليل همراهي نکردن برخي رانندگان اتوبوس هاي بخش خصوصي براي استفاده از سيستم بليت الکترونيک است.
پيمان سنندجي مديرعامل شرکت واحد اتوبوسراني تهران و حومه در اين باره اعلام کرده است:« از شهروندان تقاضا داريم که در صورت مشاهده خراب بودن يا خاموش بودن دستگاه هاي کارت خوان بليت الکترونيک موضوع را به سامانه 1888 اطلاع دهند تا رسيدگي هاي لازم در اين زمينه صورت گيرد.»
وي مي‌افزايد: «علت اينکه برخي از اتوبوسهاي شرکت واحد و بخش خصوصي همچنان از مسافران پول دريافت مي‌کنند به دو نکته برمي گردد. اول اينکه برخي از رانندگان هنوز اين سيستم را نپذيرفته‌اند و دومين علت هم به برخي مسافران برمي‌گردد که تمايلي به خريد کارت و استفاده از کارت خوان ندارند.
با اين حال در خط يک اتوبوسهاي تندرو دريافت وجه نقد را به طور کامل ممنوع کرديم و تاکيد داشتيم که مسافران از بليت کارتي و کارت خوان استفاده کنند.»
به گفته مديرعامل شرکت واحد اتوبوسراني تهران و حومه هم اکنون يک هزار و 106 گيشه مطبوعات در تهران مجهز به فروش و شارژ بليت کارتي شده‌اند و گيشه فروش بليت‌ها را در سطح شهر به طور کامل گسترش يافته است.
سنندجي درباره اين ابهام که برخي از مسافران عنوان مي‌کنند بعضي از کارت خوان‌ها بيش از نرخ مصوبه اتوبوس از کارت مبلغ کم مي‌کنند، نيز مي گويد: «اين موضوع صحت ندارد، شايد درصد کمي وجود داشته باشد که اگر مسافران با ذکر پلاک اتوبوس آن را به 1888 اعلام کنند، ضمن بازگرداندن مبلغ اضافه به آنها، مشکل را برطرف مي‌کنيم.»
درهاي بسته براي جمع آوري پول
بنابراين گزارش از ديگر مشکلات در اين زمينه رانندگان برخي از اتوبوسها هستند که اقدام به بستن در عقب اتوبوس و جمع آوري کرايه از بخش آقايان و سپس خانم‌ها مي‌کنند و اين موضوع موجب اتلاف وقت مسافران مي‌شود.
سنندجي درباره اين موضوع نيز مي‌گويد: «اين مشکل در اغلب خطوط اتوبوسراني وجود دارد، در تلاش هستيم که در ايستگاه‌هاي اتوبوس دستگاه کارت خوان بليط را تعبيه کنيم تا اين مشکل برطرف شود؛ به طور مثال در خط هفت اتوبوس هاي تندرو اين موضوع را دنبال مي‌کنيم.»
تا مردم الکترونيکي شوند، طول مي‌کشد
بنابراين گزارش علاوه براين مساله همچنان شمار زيادي از شهروندان به همراه جمعيت شناور تهران از کارت بليت الکترونيک استفاده نمي کنند که اين مساله نيز مشکلاتي را براي اجراي کامل طرح بليت الکترونيک به وجود آورده است.
بهروز مديرعامل شرکت کنترل ترافيک شهرداري تهران در اين رابطه مي‌گويد: « پروژه انتقال بليت و يكپارچه سازي شبكه دربهترين شهرهاي دنيا مانند هلسينكي و استكهلم ، زوريخ و لندن به مدت 3 سال طول كشيده است. هيچ كدام از اين شهرها درمدت 6 ماه و يا يك سال به سيستم جديد انتقال پيدا نكردند و اين امكان شدني نيست.»
وي با بيان اين که فرهنگ مردم و گستردگي سيستم كار و وجود برخي مشكلات از جمله موانع اجراي کامل طرح بليت الکترونيک است، مي‌افزايد: «با اين وجود هم اكنون بيش از 70 درصد شهروندان بدون اجبار و با انتخاب خود ازكارت بليت الكترونيك استفاده مي‌كنند.»
به گفته بهروز، براي اين كه در اجراي طرح بليت الكتروينك به مردم فشاري وارد نشود و علاوه بر آن با كسب تجارب لازم ، مدل مهاجرت خود را به سيستم جديد ايجاد كنيم بايد روندي آهسته را در اين زمينه طي كنيم.
مديرعامل شرکت کنترل ترافيک شهرداري تهران با بيان اين كه اجراي طرح بليت الكتروينك پروژه بسياربزرگ محسوب مي‌شود و تاثير زيادي در تحقق شهر الكترونيك دارد، مي افزايد: «مبناي استفاده از كارت بليت الكترونيك به اين گونه است كه هر شهروند با داشتن يك كارت بتواند از همه خدمات عمومي شهر استفاده كند.»
وي مي گويد: «تعاملات پيچيده اي در اجراي اين سيستم وجود دارد. هم اكنون حداقل 7 شركت يا سازمان از جمله بانك براي اجراي تمام مراحل اين طرح درحال انجام كار هستند.
بهروز با بيان اين كه در طرح بليت الكترونيك انتقال يا جهش تكنولوژي به آينده خواهيم داشت، تصريح مي کند: « تغيير تکنولوژي در کارت بليت‌هاي الکترونيک در دست اجرا است که براين اساس امسال کارت هاي جديدي را جايگزين کارت هاي قبلي خواهيم کرد و زير بناهايي ايجاد مي شود که کارت بليت‌ها در جاهاي مختلف قابل استفاده شود. »
وي ادامه مي‌دهد: «استفاده از کارت بليت هاي الکترونيک در تاکسيراني آغاز شده و به صورت پايلوت در يکي از شرکت هاي خصوصي تاکسيراني اجرايي شده است. اما تغيير تکنولوژي در کارت بليت ها به ما فرصت مي‌دهد که اين پروژه را گسترده‌تر کنيم.»
بهروز با تاکيد براينکه امسال ، سال تثبيت کارت بليت الکترونيک به عنوان يک کارت شهروندي است مي گويد: «در تلاشيم که به تدريج امکان استفاده از اين کارت ها را در مکان هاي مختلف از جمله فروشگاه هاي شهروند، ميادين ميوه و تره بار، پارکينگ هاي عمومي و پارک هاي حاشيه اي، سالن هاي سينما و... فراهم سازيم.تا شهروند احساس کند که با يک کارت به زنجيره‌اي از خدمات و امکانات متصل مي شود.»