سقف‌هاي لزران بر سر شهروندان/3
تهرانيها درباره زلزله پيش رو چه ميگويند؟
شهروندان تهراني معتقدند، تهران آمادگي زلزله را ندارد و با وقوع آن فاجعه به بار ميآيد.
به گزارش خبرنگار «شهر» هر خشتي كه روي خشت ديگر بند مي شود، بخشي از تصاوير ماندگار زندگي در شهري مي شود كه من و تو قرار است در آن زندگي كنيم.شهري كه خشت ها و آجر هاي بي شمار آن بر روي زميني بنا شده كه خوف ناشي از وقوع زلزله اي احتمالي در تار و پود خاك آن تنيده شده است.
اين ترس، محصول زندگي در ساختمان هايي است كه از سالهاي دور بي توجه به حضور گسل هاي شمال و جنوب شهر خشت بر خشت روي هم قرار گرفته و ساخته شده اند.
ساختمان هايي كه به اعتقاد مردم و شهروندان اصولي و درست ساخته نشده است و هر روز ترکي به ترک هاي ديوار خانه هاي فرسوده آن اضافه مي شود و با زندگي در آنها نمي‌توان اميدوار بود كه در صورت وقوع زلزله در تهران سقفي مطمئن بر بالاي سرمان باشند.
ديدگاه شهرونداني که در بافت‌هاي فرسوده و نيز کساني که در خانه هاي به ظاهر نوساز اما ناپايدار شهر زندگي مي کنند درباره سرانجام تهران بعد از زلزله قابل توجه است.
شهر نابود مي‌شود
احمدي از ساکنان محلات شرق تهران با بيان اين که زلزله قابل پيش بيني نيست اما بايد دير يا زود منتظر آمدنش در تهران بود، مي گويد: « فکر کردن به زلزله هميشه برام دلهره‌آوره.»
- چرا؟
«اين که در تهران به اين بزرگي و شلوغي اگه زلزله بياد واقعا چه اتفاقي مي افته واقعا نگران کننده‌ست.به نظرم شهر نابود ميشه و هيچ کاري هم نمي شه کرد.اين که مي گن ما آمادگي داريم همش حرف.همين الانش که ي اتفاق کوچکي که مثل نشست زمين در جايي از شهر مي افته، وضعيت بحراني ميشه و آتش نشاني و اورژانس توي ترافيک و خيابان هاي باريک و شلوغ شهر مي مونند چه برسه به موقع زلزله.»
- خونه‌اي که در آن زندگي مي‌کنيد در برابر زلزله ايمن است؟
« نمي‌دونم. واقعا از کجا ميشه فهميد؟چه جوري ميشه اعتماد کرد که يک خونه اصولي و درست ساخته شده يا نه؟هيچ سازمان و دستگاهي واقعا وجود نداره که از طريق اون بشه فهميد ي خونه از صفر تاصدش درست ساخته شده يا نه.»
هيچ جاي تهران امن نيست،حتي بيمارستان‌ها!
يکي از ديگر از شهروندان که معتقد است درباره هرچيزي صخبت کني، اتفاق مي افته، دراين مورد مي‌گويد: «اصلا در برابر زلزله آمادگي نداريم. به نظرم هيچ جاي تهران امن نيست،حتي بيمارستان‌ها. مثلا همين بيمارستان امام خميني (ره) که بايد موقع زلزله امدادرسان مردم باشه، الان هم داره سقفش ميريزه.»
- نظرتون در مورد ساخت‌و‌سازها و مقاومت ساختمان‌ها چيست؟ آيا خانه هايي که ساخته مي‌شود، در برابر زلزله سالم مي‌ماند؟
« به نظرم نه. الان بساز و فروش ها، 6 ماهه يک خونه مي سازن.خود اين ساخت و سازهاي بي و حساب و کتاب و غيراصولي عامل اصلي فاجعه موقع زلزله‌اند و متاسفانه هرچي جلوتر مي ريم اين وضعيت بدتر ميشه.»
شهروندي ديگر اصلا نمي خواد به زلزله فکر کنه و معتقد است اين يک خطر دائمي است و نمي‌شود هرلحظه به آن فکر کرد چرا که اين دغدغه زندگي عادي افراد را مختل مي کند و بهتر به آن فکر نکنيم.
زلزله بياد، فاجعه مي‌شود
مقدم نيز از اهالي محله فلاح که در بافت فرسوده زندگي مي‌کنند، مي‌گويد: «با اين خانه هايي که در محله هاي ماست اگر زلزله بياد، حتما فاجعه ميشه. بيشتر ساختمان ها قديمي ست و همين الان هم ترک هاي بزرگي بر روي در و ديوارها و سقف خانه هاست چه برسه به موقعي که زلزله بياد.»
وي مي گويد: « به نظرم دولت بايد وام هاي بيشتري به مردم بده تا بتونند خونه هاشون رو نوسازي کنن.شهرداري هم بايد کمک کنه.الان با قانون جديد شهرداري ساخت و سازها در محله ما خوابيده.تا 3 و 4 ماه پيش خونه ها را 4 تا 4تا يکي مي کردن و از نو خونه هاي محکمي مي ساختن.اما اين مدت به دليل قانون ساخت پارکينگ براي هر واحد، ساخت وسازها براي سازندگان و مالکان نمي‌صرفه و کار تا حدي متوقف شده.»
چه کسي به تهران امداد برساند؟
يکي ديگر از شهروندان نيز که زلزله را با استفاده از دستگاه هاي پيشرفته و پيش لرزه‌ها قابل پيش بيني مي داند، در اين باره مي گويد: «اگر در تهران زلزله بياد همه خونه ها خراب نمي شه ، بسياري از خانه ها مقاوم اند و درست و اصولي ساخته شدن.»
وي ادامه مي دهد: «تهران شهر بزرگي ست و هميشه مرکز امدادرساني و کمک به ديگر شهرها در هنگام حوادث و بحران هاست اما اگر زلزله در اينجا بياد به نظرم امدادرساني بسيار سخت ميشه و تلفات زيادي به بار مي ياد.»
- آيا مردم آماده اند؟
«نه. به نظرم 60 تا 70 مردم شهر هيچ گونه دغدغه و آمادگي در برابر زلزله ندارن و به فکر آن نيستند.»
- چرا؟
«از کارهايي که قبل از زلزله بايد انجام داد، آموزش شهروندان هستش. اما واقعا چقدر مردم در اين مورد اموزش هاي لازم و کافي ديدن؟ بايد لوازم ضروري و مدارک مورد نياز را هميشه در جايي امن و قابل دسترس آماده داشته باشيم اما بيشتر مردم اين کار را نمي‌کنن.»
بنابراين گزارش اهميت نوسازي ساختمان هاي تهران نكته‌اي است كه تمامي كارشناسان آن را پذيرفته و بر لزوم اجراي آن تاكيد مي‌كنند. در سالهاي كنوني با افزايش نظارت بر نحوه ساخت و ساز در شهر تهران ، ساختمان هاي بهتري از نظر استحكام و مقاومت در برابر زلزله ساخته شده است. با اين حال اين شهر بزرگ هنوز از ناحيه بافت فرسوده آسيب پذير است.
كاهش خطرپذيري، تقويت بافت‌هاي فرسوده، بهسازي اين بافتها، كنترل ساخت و ساز در شهر و اهميت توجه به ساخت سازه هايي كه مقاومت بالايي در برابر زلزله داشته باشند ، همه و همه نكاتي است كه مي بايست مورد توجه قرار گيرد تا در نهايت شهر تهران به جايي ايمن با مقاومت بالا براي زندگي تبديل شود. شهري كه گسل هاي نا آرام آن از شمال تا جنوب را در بر گرفته است.