مردم فکر مي کنند کلاهبرداريم/ امنيت رواني نداريم

به گزارش خبرنگار شهر، مرواريد يکي از قديمي‌ترين ناشران حوزه ادبيات است که براي نخستين بار اشعار بيژن جلالي را منتشر کرده است. فروشگاه اين انتشارات در خيابان انقلاب، پاتوق نوستالژيک بسياري از اهل ادب بوده و هنوز هم هست. حسين بختياري، مسئول فروشگاه مرواريد، برخلاف بسياري از کتاب‌فروشان راسته انقلاب، از خوارزمي و اطلاعات گرفته تا گوتنبرگ، گفت‌وگو درباره تاثيرات گراني کاغذ بر وضعيت نشر را مي‌پذيرد.

بختياري ابتدا از تغييرات قيمت کتاب گله مي کند و به عنوان کسي که مستقيما با مردم روبروست، مي‌گويد: مردمي که از بيرون قيمت کتاب را مي‌بينند، مشکل ما ناشران و کتابفروشان را نمي‌دانند؛ به همين دليل فکر مي‌کنند ما کلاه‌برداريم. زيرا يک مشتري امروز کتاب را هشت هزار تومان مي‌خرد و فردا مي‌بيند قيمت همان کتاب 12 هزار تومان شده است. مي‌توانيد در اين کتابفروشي کتاب‌هايي را ببينيد که سه بار روي آن اتيکت خورده و قيمتش تغيير کرده است. منِ کتاب‌فروش مسئول اين قضايا نيستم. کاغذ از 30 تومان به 103 تومان رسيده و خواه‌ناخواه مسائلي ايجاد کرده است که گاه چندش‌آور است.

او درد دل ناشران را مي‌داند و تصريح مي‌کند: ناشر يا کسي که مي‌خواهد روي قيمت کتاب اتيکت بزند، با خود مي‌گويد اگر من اين کتاب را چهار هزار تومان بفروشم، به محض اين‌که تمام شود و بخواهم دوباره آن را بخرم، پول کاغذش را هم نمي‌توانم بدهم؛ پس اتيکتي را روي آن مي‌زند که مطابق قيمت روز باشد، نه قيمت خريد در زمان توليد.

ارشاد حمايتمان نمي‌کند

اين کتاب‌فروش به دوراني اشاره مي‌کند که ناشران سهميه کاغذ دريافت مي‌کردند و ادامه مي‌دهد: زماني ارشاد به ما کاغذ مي‌داد و مي‌گفت اين قيمت کاغذ است، من همه ملزومات ديگر را هم در اختيارتان مي‌گذارم، قيمت را هم خودم تعيين مي‌کنم. ما هم مي‌پذيرفتيم. اکنون که خيلي وقت است سوبسيد به کاغذ تعلق نمي‌گيرد و ارشاد حمايتش را از ناشران برداشته است. اين سبب مي‌شود يک سري ناشر از توليد دست نگه دارند؛ زيرا اگر بخواهد يک کتاب را به قيمت روز توليد کند و بفروشد، قيمت آن به حدي مي‌رسد که پيش‌بيني مي‌کند فروش نرود. براي مثال اگر ناشري بخواهد کتاب 20 هزارتوماني‌اش را دوباره چاپ کند؛ ولي با قيمت 80 هزار تومان، مطمئن است که کسي آن را نمي‌خرد، پس توليدش را تعطيل مي‌کند.

ناشري که همرنگ ديگران نشود ضرر مي‌کند

او مي‌افزايد: ناشران فقط کتاب‌هايي را توليد مي‌کنند که بتوانند قيمت پشت جلد را به قيمت تمام‌شده‌اش نزديک کنند؛ زيرا اگر بخواهيم بر اساس قيمت کاغذ، قيمت پشت جلد بزنيم، کسي توانايي خريد آن را نخواهد داشت. در نهايت و خواه‌ناخواه آن ناشري که بخواهد هم‌رنگ جماعت نشود، ضرر مي‌کند. آن کسي که بخواهد اتيکت نزند و وارد اين قضايا نشود، در کارش شکست مي‌خورد و آن‌قدر ضعيف مي‌شود که از پا درمي‌آيد. زيرا کسي که به نرخ روز چاپ مي‌کند و مي‌فروشد، زماني که چاپ يک کتاب تمام شد مي‌تواند دوباره کاغذ بخرد و کتاب را منتشر کند،‌ ولي کسي که به قيمت روز کتابش را نفروخته، ديگر سرمايه‌اش را از دست داده و نمي‌تواند کارش را ادامه دهد.

دانشجويان نمي‌توانند کتاب درسي‌شان را تامين کنند

او از مشکلاتي که براي دانشجويان پيش مي‌آيد متاسف است و اظهار دارد: دانشجو هم در چنين شرايطي در مي‌ماند؛ زيرا بايد در طول ترم کتاب بخرد ولي نمي‌تواند. دانشجوياني به اين کتابفروشي مراجعه کرده‌اند که به محض ديدن اتيکت روي قيمت پشت جلد کتاب، آن را گذاشته‌اند و رفته‌اند؛ چون کتاب 20 هزار توماني، شده 30 هزار تومان و دانشجو قادر نيست آن را بخرد. با اين وضعيت اگر پدر و مادري همزمان دو دانشجو داشته باشند، بايد راهي بهشت زهرا شوند!

مشتريان به ما بدبين شده‌اند

اين کتابفروش درباره وضعيت توليد کتاب در انتشارات مرواريد مي‌گويد: توليد نمي‌تواند جلو برود و مرواريد نيز خواه‌ناخواه بسياري از کارهايي که در دست داشته را انجام نمي‌دهد. زيرا براي مثال ما يک کتاب توليد کرده‌ايم با قيمت پشت جلد 21 هزار تومان و حال مي‌بينيم که 21 هزار تومان هم قيمت غلطي است. اگر هم کتاب را چاپ نکنيم، با مولف دچار مشکل مي‌شويم. به اين ترتيب است که هزاران مسئله ايجاد مي‌شود. ما خيلي دوست داريم کتابمان اتيکت نخورد. دوست داريم وقتي مشتري وارد مغازه مي‌شود با رضايت بيرون برود؛ اما وقتي مشتري اتيکت را مي‌بيند، به ما بدبين مي‌شود و با خود گمان مي‌کند کتاب‌فروش خودش روي قيمت جلد کتاب، اتيکت جديد زده است؛ غافل از اين‌که در بسياري موارد خود مولف تماس مي‌گيرد و مي‌خواهد قيمت کتابش تغيير کند.

به يک مديريت واحد و توانمند نياز داريم

بختياري تعيين ضوابط مشخص را راه چاره مي‌داند و مي‌گويد: اگر اوضاع به اين شکل ادامه پيدا کند همه ضرر مي‌کنند، مگر اين‌که ضوابطي در نظر گرفته شود تا کسي حق نداشته باشد کتابي را که در سال 90 کاغذش را خريده، به قيمت حال حاضر بفروشد. ولي وقتي ميان 100 ناشر، 99 ناشر اين کار را مي‌کنند، تکليف چيست؟ هيچ ضابطه‌اي در اين ميان حس نمي‌شود و هيچ قانوني حاکم نيست. اگر قانون حاکم باشد، اعتماد از بين نمي‌رود؛ ولي اکنون همه ناراضي‌اند و هر کس از در مغازه‌ها بيرون مي‌آيد، از اين‌که قيمت‌ها در کتاب‌فروشي‌هاي مختلف با هم متفاوت است، گله دارد. يک مديريت واحد بايد بيايد و همه چيز را در دست بگيرد و همه را مجبور کند بر اساس ضوابطي مشخص کار کنند. ولي وقتي مديريت نباشد، مثل اين است که فرزندان يک خانواده سرخود باشند و هر کار دلشان مي‌خواهد بکنند. در اين حالت آن پدر و مادر ديگر پدر و مادر نيستند! متاسفانه در حال حاضر هرج و مرج بر بازار کتاب حاکم است و روي هيچ کسي نمي‌توان حساب کرد. هيچ‌کس احساس امنيت رواني نمي‌کند، نه مشتري و نه ناشر و اين شرايط صد در صد روي فروش ما تاثير مي‌گذارد.