گزارش شهر از فيلم «من مادر هستم»/
فرهاد اصلاني يک تنه فيلم را نگه داشت/ داستاني برآمده از طبقه کارگردان
«من مادر هستم» يك فيلم معمولي بود و اگر جنجال‌ها نبود، مثل فيلم‌هاي ديگر روي پرده مي‌رفت و با فروش متوسط به كار خود پايان مي‌داد.
به گزارش خبرنگار فرهنگي «شهر»، اين روزها محتواي فيلم‌ها براي عده‌اي از افراد جامعه بسيار مهم شده است؛ بطوريكه اگر فيلمي كمي چاشني از جمله خيانت داشته باشد، حاشيه‌هاي آن به اندازه‌اي بالا مي‌گيرد كه در زمان نمايش فيلم، معترضيني حتي زودتر از اكران مقابل ساختمان سينما در مكان افتتاحيه تجمع مي‌كنند تا كارگردان را استنتاخ كنند؛ تا جاييكه اين اعتراض به تحصن مقابل ساختمان وزارت ارشاد هم كشيده مي‌شود.
اين قبيل اعتراض‌ها برخي اوقات بسيار زودتر هم صورت مي‌گيرد. همانطور كه غلامرضا موسوي تهيه كننده اين فيلم هم اشاره كرده مبني بر اينكه فيلم را چهارشنبه روي پرده برديم اما اعتراض‌ها از روز سه‌شنبه اعلام مي‌شدند.
البته به گفته يكي از منتقدين داوود زادمهر اين حاشيه‌هاي به وجود آمده براي فيلم‌ها به پر فروش شدن آنها كمك شاياني مي‌كند و در خصوص «من مادر هستم» هم همين اتفاق افتاد. جنجال‌هاي درست شده براي اين فيلم موجب شد كه فروش بالايي داشته باشد؛ اين درحالي‌ست كه «من مادر هستم» از لحاظ محتوايي فيلم پر مخاطبي مي‌توانست نباشد. در واقع، عناصر و لوازم يك فيلم قابل قبول در آن رعايت نشده و نمي‌تواند دفاع زيادي از اين منظر داشته باشد.
پرداخت فيلم هيچ خلاقيتي نداشت
فريدون جيراني «من مادر هستم» را بر اساس تم خيانت ساخته است. اين فيلم مانند فيلم‌هاي دهه پنجاه است كه به عشق پسر فقير به دختر پولدار، تجاوز، خودكشي ترس از آبروريزي، مرور عبرت آموز روزهاي تلخ گذشته در دادگاه، فداکاري مادر، تأکيد بر تبعات سوء شرب خمر و موضوعاتي از اين قبيل مي‌پردازد. به نظر برخي منتقدين از جمله شهرام خرازي‌ها، در اين فيلم يك سوژه تكراري با پرداختي جديد كار شده است. به نظر برخي، اين فيلم از ايرادهاي پرداختي به شدت رنج مي‌برد؛ به دليل اينكه نمي‌توان شخصيت‌ها را درك كرد. شخصيت‌ها براي مخاطب به خوبي معرفي نمي‌شود و بسيار مبهم هستند؛ از جمله اينكه مخاطب نمي‌تواند تشخيص دهد كه عموي آوا كيست؟، از كجا آمده؟، چه اتفاقاتي بين آنها افتاده است؟ و بسياري سوالات ديگر يا اينكه شخصيت ناهيد خوب ارائه نشده است. اعمال شخصيت‌ها با جايگاه و نقش‌شان تناقض دارد؛ از جمله اينكه ناهيد به عنوان يك وكيل به نظر مي‌رسد يك زن مدرن باشد؛ اما در مقابل درخواست‌هاي پدرام رفتار سنتي از خود نشان مي‌دهد و اين اصلا نمي‌تواند براي مخاطب قابل هضم باشد.
فرهاد اصلاني يك تنه «من مادر هستم» را نگه داشت
در رابطه با بازي‌ها هم مي‌توان گفت با وجود اينكه به طور كلي از بازيگران مشهور در اين فيلم استفاده شده؛ اما اغلب آنها بازي خوبي از خود ارائه نداده‌اند. حبيب رضايي كه مي‌توانست بسيار نقش خود را بپرورد و به آن بپردازد. هنگامه قاضياني كه بر طبق فيلم‌هايي كه تا به حال از او ديده‌ايم بسيار قابل قبول بوده‌اند؛ اما در اين فيلم بازي بسيار سطح پاييني از خود ارائه مي‌هد. از باران كوثري هم بازي بسيار معمولي مي‌بينيم؛ در صورتيكه با توجه به نقش بسيار پرتنش و گسترده خود، مي‌توانست تصاوير تاثيرگذاري از خود به جاي بگذارد و در كل انگار باران كوثري همان باران كوثري در فيلم‌هاي ديگرش بود.
از اينها كه بگذريم كه نقش پدارم را مي‌توان به نقد كشيد؛ به دليل اينكه نقشي كه داشت، خيلي كوتاه هم نبود تا از بازيگري استفاده شود كه مخاطب از او واكنش‌هاي لازم را نبيند. بازي او به گونه‌اي است که اگر وجود هم نداشت، به فيلم لطمه‌اي نمي‌خورد. بنابراين مي‌توان به جرئت گفت كه اين بازيگر بازي بدي داشت.
در اين ميان انگار اين فرهاد اصلاني بود كه بار تمام فيلم را به تنهايي به دوش مي‌كشيد تا مخاطب را به فيلم جذب كند.
فيلم از يك سوم تايم خود قصه را رها مي‌كند
«من مادر هستم» به نوعي يك روايت است؛ اما اين روايت كردن به نظر مي‌رسد به درستي اتفاق نيفتاده است. در ابتدا شاهديم كاراكتر سيمين در حال روايت كردن داستاني است كه براي او اتفاق افتاده است، اما در ميانه فيلم اين روايت كردن رها مي‌شود و ديگر اين شيوه را نمي‌بينيم تا اينكه آخر فيلم دوباره سروكله‌اش پيدا مي‌شود و مخاطب يادش مي‌افتد كه يكي هم بود كه داشت قصه را روايت مي‌كرد. در واقع كارگردان مي‌توانست علي‌رغم رعايت شيوه روايت در فيلم، در اين بخش جولان بدهد و به جذابيت فيلم مذكور بيفزايد.
فيلمساز فرافكني مي‌كند؟
در رابطه با نوع پرداخت اين فيلم مي‌توان گفت؛ درست است كه به نوعي مي‌خواهد زندگي به سبك غربي را زير سوال ببرد؛ اما مي‌توان گفت لزومي ندارد براي بيان حرف‌هاي خود، از خانه‌هاي مجللي و مرفهين استفاده كند در حاليكه اين اتفاقات در سطح پايين جامعه هم به وفور به وقوع مي‌پيوندد. بنابراين گره زدن فساد و ثروت به همديگر براي بيان حرف‌ها و داستان مزبور پذيرفتني نيست.
اين نوع فيلم به اين برمي‌گردد كه چون فيلمسازها در سطح بالاي جامعه زندگي مي‌كنند، بنابراين بر اساس تصاوير اطراف خود به ساخت فيلم‌شان دست مي‌زنند و از زاوياي ديگر پرداختي باز مي‌مانند. در واقع اين طور پرداخت شامل هم محتوا و هم موارد فني فيلم از جمله لوكيشن‌ها و از اين قبيل مسايل مي‌شود.