آيتالله تهراني در مباحث اخلاقي هم سبک اجتهادي داشتند
وکيلي از شاگردان آيتالله تهراني ميگويد: ايشان علاوه بر اينکه در مباحث فقهي و اصولي روشهاي مرسوم علماي حوزه را رعايت ميکردند، در مباحث اخلاقي نيز سبک اجتهادي داشتند.
به گزارش شهر و به نقل از تسنيم، دکتر «هادي وکيلي» عضو هيات علمي پژوهشگاه علوم اسلامي و مطالعات فرهنگي و مدير تحصيلات تکميلي اين مجموعه از شاگردان درس فقه و اصول آيت الله مجتبي تهراني ميگويد: يکي از ويژگيهاي درسي آيتالله تهراني هم در مباحث فقه و اصول وهم در مباحث اخلاقي تکيه ايشان بر اجتهاد بود.
وي که داراي دکتراي عرفان اسلامي است در توضيح اين مطلب ادامه ميدهد: معمولاً علماي حوزه در مباحث مرسوم فقه و اصول که در دروس خارج مطرح ميشود، به اجتهاد ميپردازند و بر مبناي نصوص ديني قرآن، روايت، ادله عقلي، سيره و سنت و ابزارهايي که به کار مجتهد ميآيد، به طرح مباحث در فقه و اصول مي پردازند، ايشان هم اين امور را براي مباحث اخلاقي انجام ميدادند.
وکيلي ادامه ميدهد: ابتکار حضرت آقا تهراني اين بود که ايشان اتکا بر اجتهاد را در مباحث اخلاقي مرسوم کرده بودند، به اين معنا که براي کليه مباحث اخلاق اسلامي نيز نصوص ديني مورد نظر را به دست ميآوردند، قرآن و روايات را مورد بررسي قرار داده و به همان شکل که در فقه و اصول عمل ميکردند در اخلاق نيز عمل ميکردند.
وکيلي که از دو دهه قبل تاکنون شاگرد آيتالله مجتبي تهراني بوده، معتقد است که ابتکار چنين بحثي که عوامل و ابزارهاي اجتهاد در فقه و اصول را در مباحث اخلاقي هم وارد کنيم، در اختيارايشان بوده و براي نخستين بار مباحث اخلاقي را به سبک اجتهادي مورد بررسي قرار دادند.
وي در ادامه عنوان ميکند: مباحث اخلاقي ايشان از طرفي مي تواند کاملاً اخلاقي تعريف شود واز طرفي به جهت ظرفيتهاي رواني و روحي مباحث عرفاني هم در آن نشان داده شده است، عرفاني که متکي بر ميراث قرآن و روايات اهل بيت(ع) بود.
وکيلي از در دست انتشار بودن مجموعه درسهاي اخلاقي ايشان با عنوان «اخلاق الهي» خبر داد و گفت: تاکنون تنها چند جلد از اين مجموعه 30 جلدي منتشر شده است. که اميد است با تلاش پيوهشگران باقي جلدهاي اين مجموعه نيز منتشر شود.
اين محقق و پژوهشگر ديني آيتالله آقا مجتبي تهراني را از مقربين برجسته حضرت امام خوانده و ميافزايد: در خصوص مباحث فقه و اصول نيز ايشان به مکتب فقه و اصول حضرت امام تعلق دارند و انديشههاي ايشان متاثر از انديشههاي فقه و اصول امام بوده و سالها از درس حضرت امام در کنار مرحوم آيتالله بروجردي، آيتالله گلپايگاني و آيتالله علامه طباطبايي استفاده کرده بوذد. اما عمدتاً شاگرد امام حسوب مي شدند.
انضباط درسي حضرت آيتالله از ديگر ويژگيهايي بود که وکيلي به آن اشاره ميکند و ميگويد: ايشان در زمان و شيوه طرح مباحث بسيار منظم و دقيق عمل ميکردند،هم~چنين رد مواجهه با طلاب و شاگردانشان بسيار صريح و روشن و در عين حال با متانت و مهرباني برخورد ميکردند.
به گفته وکيلي، سادگي در پوشش و نوع زندگي ديگر ويژگي آيتالله تهراني بود. ايشان هم در رفت و آمد و هم در نوع زندگي و پوشش بسيار ساده بودند. اما کوهي از علم واجتهاد و اخلاق بود. در واقع ايشان نه تنها به ارزشهاي اخلاقي تحقق داشتند بلکه حقيقت فضايل اخلاقي را در وجود خود تجلي داده بودند.
وکيلي به رعايت حد اعتدال آيتالله تهراني در تدريس اشاره و در اين رابطه ميگويد: در درسهاي خارج فقه و اصولي که مراجع عظام دارند، سه سطح وجود دارد. برخي دروس خارج فقه و اصول را به تفصيل بيان ميکنند،برخي ديگر مجمل و موجز. اما سبک درسي آيتالله تهراني نه به تفصيل بود نه موجز، بلکه سبک متوسطي داشتند که نوعي اعتدال ايجاد ميکرد که هم شاگردان کنجکاو دانستن بودند و هم از سنگيني مباحث خسته نميشدند.
وي ادامه ميدهد: روزي پس از اتمام درس در مسير از ايشان پرسيدم بهترين ملاک براي ازدواج چيست؟ ايشان فرمودند ايمان و اصالت.
وکيلي به ولايت پذيري حضرت آيتالله اشاره ميکند و ميگويد: ايشان در بحث ولايت نيز نظرات حضرت امام را داشتند و نظرشان درباره ولايت فقيه نيز به سان نظر حضرت امام بود، اين عبارت معروف ايشان بود که اگر بخواهيم احکام الهي در جامعه تحقق يابد، شرطش تشکيل حکومت است.
وي با اشاره به برگزاري مراسم ترحيم براي حاج آقا مصطفي فرزند امام توسط آيتالله تهراني عنوان ميکند: رابطه ايشان با رهبر معظم انقلاب اسلامي نيز رابطهاي بسيار نزديک بود و حتي فرزند دوم رهبر معظم نيز از شاگردان ايشان بودند.