نقد دروغگويي تا تاسيس شبکه‌خصوصي
نامزدهاي رياست‌جمهوري درباره ماهواره و رسانه ملي چه نظري دارند
برخي از نامزدهاي احتمالي رياست جمهوري اظهار نظرهايي درباره صدا و سيما، شبکه‌هاي خصوصي و ماهواره‌اي داشته‌اند؛ از نقد دروغگويي در رسانه، لزوم راه‌اندازي شبکه‌هاي خصوصي تا ماهواره‌اي که همه شبکه‌هايش بد نيست.
به گزارش شهر به نقل از مهر، اين روزها با اعلام اسامي سياستمداراني که با حضور در وزارت کشور براي انتخابات رياست جمهوري کانديد شده‌اند، بازار بررسي ابعاد گوناگون فکري و عملي اين افراد براي انتخاب بهترين گزينه داغ است.
در اين گزارش تلاش کرديم نظرات اين نامزدهاي احتمالي را که در رسانه‌هاي گوناگون طرح شده، درباره راديو و تلويزيون و شبکه‌هاي ماهواره‌اي جمع‌آوري کنيم. گرچه قطعا اين تمام اظهارنظرهايي نيست که اين افراد داشته‌اند و ممکن است حتي بخشي از ديدگاه‌هاي آنها رسانه‌اي نشده باشد. گرچه در يک نگاه اجمالي به نظر مي‌رسد تعداد قابل توجهي از اهالي سياست و حتي آنهايي که داعيه‌دار رياست‌جمهوري کشور هستند ايده‌هاي پخته و مشخصي درباره وضعيت رسانه مهمي چون راديو و تلويزيون و مساله ماهواره ندارند و البته بازار شعار هم هميشه داغ است.
همچنين بيشتر افراد در صورت دعوت شدن به همايش‌ها و نشست‌ها و جشنواره‌هاي موضوعي درباره مسايل رسانه ملي و هنر سخن گفته‌اند و غالبا خودشان به طور مستقل درباره اين موضوعات نظريه‌پردازي نکرده و دست به نگارش مطالبي نزده‌اند.
تبيين وضعيت کنوني جهان اسلام وظيفه تلويزيون است
علي اکبر ولايتي نامزد احتمالي انتخابات رياست جمهوري در مراسم افتتاحيه چهارمين اجلاس مجمع عمومي اتحاديه راديو و تلويزيون‌هاي اسلامي، درباره مسائلي که نياز است تلويزيون درباره آنها به برنامه‌سازي دست بزند، اظهار کرد: اولويت‌بندي اهداف در مسئله برنامه‌سازي، انعکاس خبر، بحث‌هاي اجتماعي، اعتقادي، سياسي، ساخت فيلم و ... بسيار مورد توجه است و اگر اهداف اولويت‌بندي نشود ممکن است مجموعه تحرکات، بازدهي حداکثري نداشته باشد لذا اهتمام به اولويت‌ها ضروري به نظر مي‌رسد. اتحاديه راديو و تلويزيون‌هاي اسلامي بايد در درجه اول تبيين وضعيت کنوني جهان اسلام را وظيفه خود قرار دهد.
وي دومين وظيفه اعضاي اتحاديه راديو و تلويزيون‌هاي اسلامي را ارائه راه حل براي مشکلات جهاني اسلام دانست و افزود: اعضا بايد راهکارهاي عملي ارائه کرده و در فضاي رسانه‌اي خود به آن عمل کنند. زماني نتانياهو در کنگره آمريکا گفت که اگر شما مي‌خواهيد با ايران مقابله کنيد، ماهواره‌هايتان را مملو از فيلم‌هاي پورنوگرافي کنيد و اين فيلم‌ها را در ايران رواج دهيد.
ولايتي همچنين تأکيد کرد: دشمنان از اين امکانات براي تخريب خانواده‌ها و اعتقادات استفاده مي‌کند به طوري که من شنيده‌ام امروزه افغانستان نيز با اين قبيل سي دي‌ها دچار مشکل شده است. تقويت بنيان‌هاي اقتصادي، اخلاقي و تلاش جهت استحکام خانواده‌ها از ديگر وظايف اتحاديه است. خوشبختانه براي ملت‌هاي دنيا کارآمدي اسلام و ناکارآمدي ديگر مکاتب ثابت شده است.
کشور به رسانه مورد اعتماد مردم نياز دارد
اکبر هاشمي رفسنجاني نامزد احتمالي رياست جمهوري نيز درباره مديريت رسانه موجود در کشور اظهارنظرهايي داشته است. وي گفته است: اين مديريت بايد خيلي حرفه‌اي‌تر از اکنون، واقعي‌تر و مخاطب‌‌شناس‌تر عمل کند. کشور نياز به رسانه‌اي دارد که واقعا مورد اعتماد مردم باشد و مردم حرفش را بفهمند و قبول کنند. اين دور از دسترس نيست و قابل تأمين است و رسانه ملي که تاثيرگذاري بيشتري دارد، در اين زمينه مسئوليت بيشتري دارد.
وي افزود: دروغ همه جا بد است، اما اگر از زبان يك روزنامه‌نگار و در يك رسانه پخش شود، به خاطر تأثيري كه در جامعه دارد، خيلي بدتر است. دروغگويي براي حمايت از انقلاب و ولايت فقيه جاي انتقاد دارد. مگر انقلاب اسلامي در جذب حمايت مردمي ضعف دارد كه گروهي به بهانه حمايت از انقلاب و ولايت فقيه خود را مجاز به دروغ و تهمت مي‌دانند؟ انقلاب اسلامي چون براساس تعاليم اسلام بنا نهاده شده آنقدر محتوا دارد كه اگر واقعيتها بدون رنگ و لعاب دروغين به مردم گفته شود، مردم ايران، حتي پيروان اقليت‌هاي ديني و مذهبي هم به آن علاقمند مي‌شوند. آنگونه كه در زمان مبارزه و در دوران پيروزي و تثبيت همه كارهاي ما با مردم بود.
بي‌بي‌سي فارسي و عربي حرفهاي هستند
نظرات رفسنجاني درباره رسانه‌هاي بيگانه و شبکه‌هاي ماهواره‌اي نيز قابل توجه است: بي‌بي‌سي را گاهي اوقات مي‌بينم. بي‌بي‌سي در واقع براي نيل به اهدافي كه دارد، حرفهاي عمل مي‌کند. بي‌بي‌سي فارسي و عربي حرفهاي عمل مي‌کنند. خبرنگاران و گوينده‌هاي ورزيده‌اي دارند و از لحاظ جامعه‌شناسي و روابط عمومي مطلعند. در خيلي از جاها خبرنگار دارند و با سياستي که خودشان دارند، خبرها را انتخاب مي‌کنند و به خورد مردم مي‌دهند، يعني از لحن و شيوه‌هايي که تجربه شده استفاده مي‌کنند. حرف‌ها را فشرده مي‌زنند و سعي مي‌كنند موذيانه اهداف خود را القا كنند.
رئيس مجمع تشخيص مصلحت نظام معتقد است: در زمان انقلاب، آن موقع آنها طرفدار شاه بودند، اما خبرهايي که بي‌بي‌سي مي‌داد به ضرر رژيم شاه بود و خيلي وقت‌ها اين اخبار به درد ما مي‌خورد. در همه دنيا هم همين کار را مي‌کنند. اين سياستي است که مستمع جذب مي‌کند و دولت‌ها گوش مي‌دهند، براي اينکه بببينند چه دارد مي‌گويد و چقدر به نفعشان مي‌گويد و چطور مي‌توانند جلويش را بگيرند. مردمي هم که مخالفند، گوش مي‌دهند. آنها افکار و سياست‌هاي خودشان را هم در اخبار مي‌آورند و سياست‌هاي خودشان را مخلوط اخبار مي‌کنند. ما توقع نداريم بي‌بي‌سي بيايد سياست کشور خودش را فراموش کند. سياست آن کشور را در هر برنامه‌اي مي‌بينيد، حتي سياست استعماري‌اش را. با شيوه‌اي حرفهاي خود را در مغز مردم جا مي‌کند. ما بايد با دانش روانشناسي، جامعه‌شناسي و پيش‌بيني آينده آشنا باشيم. الان خيلي چيزها در اطلاع‌رساني شرط است.
بايد به کانال‌هاي ماهواره‌اي که مطلب مي‌گويند گوش داد
و اما آزادسازي ماهواره موضوعي است که هاشمي درباره‌اش اينطور اظهار نظر کرده است: برخي از اين کانال‌ها براي جامعه درست نيست ولي به برخي کانال‌ها بايد گوش داد. موارد مبتذلي وجود دارد که جوان‌هاي مردم را به انحراف مي‌کشاند و فکر نمي‌کنم براي جامعه درست باشد. اما بايد به کانال‌هايي که مطلب مي‌گويند، گوش داد. بالاخره اينها هستند و ديگران گوش مي‌دهند. من شخصا پشت کامپيوتر مي‌نشينم و از اينترنت استفاده مي‌کنم و بيشتر سايت‌هاي خبري را مي‌بينم. اکنون دشمنان ما، آمريکايي‌ها و ديگران هزينه زيادي انجام مي‌دهند تا فيلترشکن‌هايي درست کنند که اصلاً نشود سانسور کنيم و به آنجا مي‌رسند که جلوي سانسور را بگيرند. اشکال بعدي که از نظر رواني پيدا مي‌شود، اين است که "الانسان حريص علي ما منع"؛ وقتي چيزي ممنوع شود، آدم‌هاي کنجکاو بيشتر دنبال آنها مي‌روند تا ببينند آنچه بود؟ از همان اول مي‌گويند اين کار سياسي است. آخر هم مي‌بينند ما حق داشتيم.
تبليغات هنگفت دشمنان براي بزرگنمايي مشکلات ايران در ماهواره
محسن رضايي ديگر نامزد احتمالي رياست جمهوري در گفتگويي درباره ماهواره گفت: دشمنان با بزرگنمايي مشکلات داخلي کشور دست به تبليغات هنگفت و عجيبي در شبکه‌هاي ماهواره‌اي و اينترنتي در دنيا زده‌اند.
ماهواره نبود بيداري اسلامي نداشتيم
حجت الاسلام و المسلمين سيد محمدحسن ابوترابي نامزد احتمالي ديگري است که با بيان اين که امروز فکر مي‌کنيد خيابان‌هاي فرانسه با تهران از لحاظ در معرض آسيب بودن فرقي مي‌کند، اظهار کرد: همان ماهواره و اينترنت به خانه‌هاي ما راه يافته و مرزها شکسته شده و جالب است بدانيد که ما از اين فضا استقبال مي‌کنيم.
ابوترابي يادآور شد: اگر رسانه، ماهواره و اينترنت نبود تفکر انقلاب اسلامي در لبنان شنيده نمي‌شد و بيداري جهان اسلام را خلق نمي‌کرد و با اطمينان مي‌گويم ما از اين رسانه‌هاي وابسته به رژيم صهيونيستي بيشتر از مزدوران غرب استفاده کرديم. ما از رسانه‌ها براي انتقال اين فرهنگ استفاده کرديم و البته ميدان جنگ است و آسيب هم خورده‌ايم.
صدا و سيما اثر بي دريغي بر فرهنگ کشور به جا مي‌گذارد
ديگر نامزد احتمالي رياست جمهوري محمد شريعتمداري است که اظهاراتي درباره صدا و سيما داشته است: مجموعه صدا و سيماي جمهوري اسلامي يک اثر بي دريغ بر هنر و فرهنگ عمومي کشور برجاي مي‌گذارد و ما به عنوان دولت ارتباط مشخص و روشني با اين مجموعه فرهنگي عظيم نداريم. همچنين نهاد‌هاي فرهنگي ديگري هستند که کار نظريه پردازي را بر عهده دارند. مانند حوزه‌هاي علميه کشور، حوزه هنري، سازمان تبليغات اسلامي و غيره که همه در امر فرهنگ‌سازي مشغول هستند.
رسانه ملي مي‌تواند حافظ رکن فرهنگ ملي ما باشد
غلامعلي حداد عادل نيز درباره رسانه ملي گفته است: صدا و سيما به ويژه راديو فرهنگ، در امر پاسداشت از زبان و ادبيات فارسي مي‌توانند حافظ رکن فرهنگ ملي ما باشند و در اين مسير لازم است که کارشناسان، برنامه‌سازان و مديران راديو فرهنگ با برنامه‌ريزي دقيق و صحيح به مفاهيم اصلي فرهنگ، زبان و ادبيات فارسي بيشتر بپردازند. اصولا راديو يک رسانه متفکر، تحليلگر و ذهني است و مردم با گوش دادن به برنامه‌هاي راديويي در حقيقت به رشد ذهني خود کمک مي‌کنند.
وي به وظيفه موثر راديو فرهنگ و نقش موثر آن در بين جوامع فارسي زبان اشاره و خاطرنشان کرد: تفاوت راديو فرهنگ با ديگر راديوهاي رسانه ملي در اين است که اين راديو به اعتبار فرهنگي بودنش صداي فرهنگ، زبان و ادبيات فارسي است. استادان و فرهيختگان بايد ارتباط بيشتر و نزديکتري با برنامه‌سازان و مديران بخش‌هاي مختلف راديو فرهنگ داشته باشند.
وعده کواکبيان براي راه‌اندازي راديو و تلويزيون خصوصي
مصطفي کواکبيان نامزد احتمالي ديگري است که بيش از اظهار نظرهاي وي در زمينه رسانه ملي و ماهواره، وعده‌اي که براي دولت آينده خود داده، قابل توجه است. او وعده کرده راديو و تلويزيون خصوصي راه‌اندازي مي‌کند.
تلاش مشايي براي راه‌اندازي شبکه مشترک ايران و آذربايجان
و اما اسفندريار رحيم مشايي نامزد احتمالي است که تلاش‌هايي براي راه اندازي شبکه مشترک ايران و آذربايجان داشته است. تلاش‌هايي که تاکنون به دليل مسائل اعتقادي از جمله ميزان حجاب بانوان در آثار اين شبکه به نتيجه نرسيده است. البته نبايد فراموش کرد که اسفنديار رحيم مشايي مدتي هم مدير راديو پيام بوده است. راديو پيام در زمان مديريت وي به يکي از پرشنونده ترين شبکه‌ها تبديل شد و البته هنوز هم محبوب است.
اين چهره سياسي همچنين در دوره‌اي مدير راديو تهران نيز بوده است و جالب اينکه از وي اظهار نظري درباره رسانه ملي موجود نيست.
حامل امانت‌دار امواج
نامزد احتمالي ديگر حسن سبحاني در گفتگويي که نظر او درباره ماهواره را پرسيده‌اند به ذکر يک عبارات توصيفي بسنده کرده است: حامل امانت‌دار امواج!
عليرضا زاکاني نامزد احتمالي است که رسانه‌اي در سال 89 شايعه کرد او جاي سيدعزت الله ضرغامي را در رسانه ملي مي‌گيرد. او درباره مناظره‌ها اظهار نظر کرده است: از آنجايي که مناظره‌ها به صورت زنده پخش مي‌شود رئيس صدا و سيما بايد ارزيابي دقيقي از آفت‌هاي آن داشته باشد تا چارچوب مشخص و الزامات اخلاقي را در اين زمينه طراحي کند.
رامين مهمان‌پرست نامزد احتمالي است که به عنوان سخنگوي وزارت امور خارجه در مراسم افتتاح شبکه تلويزيوني هيسپان تي‌وي حضور داشته است. وي همچنين پس از قطع ماهواره‌اي شبکه‌هاي راديو تلويزيون ايران از ماهواره هاتبرد واکنش نشان داد: محروم کردن ايران از شبکه‌هاي ماهواره‌اي نشانه نگراني غربي‌ها از اينکه حقايق و واقعيتها به اطلاع مردم دنيا برسد است و نمونه ديگري از نقض آزادي بيان و نقض مقررات و کنوانسيونهاي بين‌المللي به حساب مي‌آيد. غربي‌ها تصور مي‌کنند انحصار همه اخبار و تحليلها در چند شبکه قدرتمند وابسته به قدرت‌هاي غربي، منافع آنها را بيشتر تأمين خواهد کرد و اگر واقعيتها از طريق رسانه‌هاي کشورهاي مستقل در سطح بين‌المللي اطلاع‌رساني شود براي آنها ايجاد نگراني مي‌کند. تيم حقوقي وزارت امور خارجه با همکاري کارشناسان فني و حقوقي صدا و سيما و ساير بخش‌هاي کشور اين مسئله را از راه قانوني پيگيري مي‌کند.
غرب نگران فعاليت رسانه‌هاي برون مرزي ايران است
اظهار نظر ديگر او درباره رسانه ملي و ديگر رسانه‌ها ضمن بازديد از بخش‌هاي مختلف مرکز راديو و تلويزيون دولتي بلاروس مطرح شده است: کشورهاي قدرتمند غربي سعي مي کنند از طريق رسانه‌هايشان بر ديگر کشورها سلطه داشته باشند و تلاش دارند تا چهره ديگري را جداي از واقعيات از کشورهاي مستقل نشان دهند. در واقع در دوره‌اي قرار داريم که افکار عمومي تعيين کننده سياست خارجي کشورهاست، بنابراين قدرت رسانه تبديل به عامل تعيين کننده‌اي در سياست خارجي کشورها شده است. ما براي اينکه بتوانيم با سلطه رسانه‌اي زنجيره‌اي غرب مقابله کنيم بايد رسانه‌هاي کشورهاي مستقل را تشويق به همکاري کنيم. يکي از دلايلي که باعث شده است کشورهاي غربي نگران باشند رسانه‌هاي ما فعاليت‌هاي برون مرزي داشته باشند ترس آنها از انعکاس واقعي حوادث کشور ماست.
اين مقام وزارت خارجه کشورمان تاکيد کرد: از جمله اقداماتي که کشورهاي غربي که مدعي دموکراسي و آزادي بيان هستند اين است که شبکه‌هاي برون مرزي جمهوري اسلامي را تحريم کرده‌اند. اين کشورها از طرفي داعيه آزادي بيان دارند ولي از طرف ديگر نگران هستند تا ايران از طريق شبکه‌هاي برون مرزي خود ديدگاه‌هاي خود را به مردم دنيا بشناساند.
وي افزود: بيش از 50 شبکه راديويي و تلويزيوني در ايران مشغول به کار هستند که با نزديک شدن هر چه بيشتر رسانه‌هاي ايران و بلاروس اين دو کشور مستقل مي‌توانند نقطه نظرات مقامات و تحولات کشورهاي خود را به يکديگر منعکس کنند.
تشکيل اتحاديه راديو و تلويزيون بين ايران و چين
سخنگوي سابق وزارت امور خارجه که براي نامزدي در انتخابات رياست‌جمهوري از سمت‌اش استعفا کرده است، همچنين در سفري 15 روزه به چين ديدارهايي با مقامات شبکه‌هاي راديويي و تلويزيوني اين کشور داشت و در آنجا نيز بر اهميت همکاري‌هاي مشترک بين دو کشور در قالب اتحاديه راديو و تلويزيون صحبت کرد. وي همچنين تاکيد داشت رسانه‌هاي دو کشور بايد تصوير واقعي از وضعيت ايران و چين به جهان عرضه کرده و به مقابله با هجمه رسانه‌هاي غربي بپردازند.
مهمان‌پرست بيشترين اظهارنظرهاي ثبت شده را درباره رسانه ملي، ماهواره‌ها و رسانه هايي چون راديو و تلويزيون داشته است.
در جستجوهاي ما اظهارنظرهاي ديگر چهره‌هاي مطرح سياسي که اين روزها به عنوان نامزدهاي انتخابات دوره يازدهم رياست‌جمهوري منتظر تاييد يا رد صلاحيت توسط شوراي نگهبان هستند، درباره رسانه ملي و مساله ماهواره يافت نشد.