عماد افروغ: اگر فضاي فعلي نبود اين کتاب از مميزي عبور نمي کرد

به گزارش شهر به نقل از روابط عمومي فرهنگسراي رسانه مراسم رونمايي از کتاب «ماقال و من قال» عصر ديروز با حضور نويسنده کتاب دکتر عماد افروغ استاد دانشگاه، پژوهشگر و نماينده پيشين مجلس شوراي اسلامي و جمعي از فعالان عرصه فرهنگ و سياست از جمله احمد توکلي، اميدوار رضايي، سعيد ابوطالب، احمدرضا دستغيب، علي مطهري، اميررضا خادم،الياس نادران، محمد سعيدي‌کيا، حجت الاسلام جعفريان، دکتر حسن سبحاني، حجت الاسلام پارسانيا، مسعود ده نمکي، ذکريا يازرلو، محسن الويري، سردار صفايي و محسن رفيق دوست برگزار شد.

عماد افروغ در مراسم رونمايي کتاب"ما قال و من قال"،از انگيزه خود در جمع آوري اين کتاب گفت: بسيار مشاهده شده است که در پايان هر دولتي ،موافقان، منتقد و مخالف مي‌شوند و اين اتفاق کاملا طبيعي است اما اين بار مساله مذکور با تغيير ناگهاني برخي مواضع شکلي پررنگ تر داشت و بيشتر مورد توجه من قرار گرفت.

وي ادامه داد: من از دو ماه قبل عيد تمام اطلاعاتي که از طريق اينترنت قابل دسترسي است را جمع بندي کردم بدون اينکه به عنوان و ترتيب زماني انتشار آنها دستي ببرم. من براي روشن تر شدن موضوع کتاب عناويني را دسته بندي کردم؛ تحريف تاريخي و انتساب برخي مواضع به افراد، موج بي‌اخلاقي و افراطهاي کم‌نظير و بي‌حساب و کتاب و سوءاستفاده از فقدان حافظه تاريخي مردم و در نتيجه کاشت جهل و برداشت حماقت از سوي رندان سياسي و عاملان رسانه‌اي و مطبوعاتي آنان، مقابله با منش سوفسطايي مسلکان و حقيقت‌سوزان و حافظان منافع و مصالح شخصي و گروهي و البته زير لواي دفاع از دين و ارزش‌هاي انقلابي و نظام جمهوري اسلامي، روشنگري نسبت به حاميان ايدئولوژيک و مفسران تعبيري خاص از دين، تعبيري که جز بندگي و تکليف انسان‌ها براي تحکيم منافع و جايگاه خود و البته به نام بندگي خدا و رواج اخلاق بردگي چيز ديگري را به رسميت نمي‌شناسد، در واقع از انگيزه‌هاي اصلي من براي جمع‌آوري اين مجموعه است.

افروغ ادامه داد: با انتشار اين مجموعه قصد داشتم حافظه تاريخي مردم را يادآوري کنم و توجه تان را جلب کنم به اينکه چه کساني چه مواضعي مي‌گرفتند و امروز چه موضعي مي‌گيرند.

افروغ در رابطه با دليل نام گذاري کتاب اخيرش که به گفته خود تفاوت بسياري با ساير آثارش دارد اظهار داشت: عنوان کتاب برگرفته از اين سخن سرشار از حکمت امام علي است که «انظر الي ماقال ولا تنظر الي من‌قال»، يعني به اين نگاه کن که چه گفته مي‌شود، نه آنکه چه کسي مي‌گويد. ممکن است برخي بگويند که حضرت علي(ع) در جاي ديگري حسب عبارت کلمه «الحق يراد بها الباطل» به آن کس که مي‌گويد بيشتر توجه کرده است در حالي که به نظر من اين دو عبارت به هيچ وجه ناهمخواني ندارند و هر دوي آنها به «ما»(يعني چه چيز گفته مي‌شود) توجه کرده‌اند. اهميت ماقال‌شناسي از من‌قال‌شناسي بيشتر است. متاسفانه هنوز نفهميده‌ايم که وقتي مي‌خواهيم کسي را نقد کنيم، بايد فکر او را به نقد بگذاريم و نه اينکه شخصيت او را تخريب کنيم.

اين نماينده مجلس با اشاره به نزديک بودن انتخابات رياست جمهوري گفت: اين روزها همه جا بازار نقد داغ است اما آيا در خلال نقد شاهد بحران هستيم؟ پس چرا وقتي دولتي مستقر مي شود فضاي نقد را مي بندند؟ به نظر من اگر اين جريان مستمر باشد خيلي مفيدتر خواهد بود هر چند که اگر فضاي اين روزها نبود، کتاب من نيز چاپ نمي‌شد و از مميزي عبور نمي‌کرد.

حسن سبحاني که در مجلس هفتم بر کرسي نمايندگي حضور داشت در رابطه با نويسنده و کتاب مذکور عنوان کرد: قدر چنين اشخاصي را بايد دانست. افرادي از جنس عماد افروغ که هر کس آن ها را درمجلس ميبيند درميابد که هم دغدغه اي پيدا کرده، اين روزها کمياب هستند.

وي افزود: در همان سال هاي مجلس هفتم براي بازخورد آنچه دکتر افروغ دنبال ميکرد دغدغه هاي زيادي حاکم بود اين اثر هشداري است بر اينکه نقد تنها در صورتي موثر خواهد بود که از جنس تاريخ خود آن ملت باشد اميدوارم چنين افرادي تعدادشان در جامعه زياد شود و جامعه از برکاتشان بهره مند گردد.

در ادامه رسول جعفريان اين مراسم را نمونه اي از رونمايي افکار و انديشه هاي سياسي نوظهور بعد از انقلاب دانست و اشاره کرد: آنچه در اصل اهميت دارد نزديک کردن اخلاق به سياست است مشکل ما اينست که خيلي سريع و زود در حوزه علوم اجتماعي درگير عمل شديم و ابن خلدون پرورش نداديم. ما بين تفکر و عمل سرگردانيم اگر استعدادي داريم به جاي آنکه به آن درست بپردازيم درگير مباحثي مي شويم که ما را به حاشيه مي کشد. ما فرهنگ خود را درست نشناختيم و بدون پرورش افراد خود را درگير عمل کرديم.اين روزها حوزه سياست تبديل به حوزه اظهار نظرهاي مقطعي روزانه بدون بنيادهاي قوي شده است. در دانشگاه ها افکار نو و سنتي در هم آميخته است و ما جز يک سري نظريه هاي تکراري ابزار درستي براي ارائه نداريم و کار جدي در دانشگاه ها انجام نمي شود.

حجت الاسلام پارسانيا نيز در صحبت هاي خود به تيپ شناسي اشاره کرد و افزود: تطورات در حاشيه فرهنگي علمي تاريخي شکل مي گيرد کاري که در اين رابطه مناسب است که انجام شود تيپ شناسي است. اينکه جامعه شناسان ما بتوانند بين دو بعد شخصيتي تاريخي و علمي اجماع بر قرار کنند کار دکتر افروغ يک نمونه قابل طرح است. اين اثر را اگر نگويم منحصر به فرد اما نماينده يک جريان است.

وي ادامه داد: آنچه از عملکرد افروغ مورد توجه واقع مي شود اينکه هويت خود را با هويت انقلاب اسلامي تعريف مي کند .

در بخش ديگري از اين مراسم، محسن رفيق دوست با اشاره به اين سخن امام(ره) که " من ورزشکار نيستم ولي ورزشکاران را دوست دارم"، گفت: من در مديريت اجرايي قوي هستم و اين توان را در خودم مي‌بينم که کاري را که ديگران در يک سال انجام مي‌دهند، در شش ماه انجام دهم ولي وقتي کتاب دکتر افروغ را خواندم فهميدم هفتاد سال عقب هستم و تازه فهميدم که خيلي کمبود دارم. تازه فهميده ام که بايد همت کنم، درس بخوانم و دنبال دکتر افروغ‌ها بگردم و توانايي خود را بگذارم تا علم در جامعه گسترش يابد. اگر نمي‌توانيم افروغ باشيم لااقل طرفدار رشد چنين افرادي در جامعه باشيم.

کتاب «ماقال و من‌قال» مجموعه مصاحبه‌ها، گفتارها و يادداشت‌هاي شفاهي عماد افروغ در سه دوره قبل، حين و بعد از نمايندگي عماد افروغ از سال 1378 تاکنون است.