وضعيت ناگوار محيط زيست در عربستان و روند زوال گونه هاي گياهي و جانوري
تغييرات زيست محيطي عربستان در دهه هاي گذشته موجب از بين رفتن بخش مهمي از اكوسيستم گياهي و جانوري در اين سرزمين شده است.اين مساله نه تنها مناطق شهري بلكه مناطق جنگلي و آبهاي ساحلي اين كشور را هم تحت تاثير خود قرار داده است.
به گزارش «شهر»،چهل سال پيش، جزيره تاروت به عنوان يکي از بزرگترين جزاير عربستان سعودي در منطقه خليج فارس به شمار مي رفت. امروز ديگر اين مسئله حقيقت ندارد.
سه دهه پيش،ناحيه جنگلي در سرتاسر ساحل غربي عربستان در کنار شهرهاي دمام، سيهات، قطيف، صفوي، تا راس التنوره مشاهده نمود. نواحي جنگلي در نواحي غربي مانند جزاير فرسان، جازان، قنفذه، ليث، و جده هم يافت مي شد. اما امروزه جنگلها تقريبا بطور کامل بخاطر گسترش ساخت و ساز ساحلي، در اين شهرها نابود شده است.
درختان چندل محيطي ايده آل براي نفوذ تعداد زيادي از آبزيان کوچک مانند نرم تنان، جلبک، حيوانات غير مهاجر و پرندگان بزرگ مي باشند. شبکه هاي غذايي که به مواد ارگانيک توليد به وسيله درختان چندل وابسته مي باشند، 60 درصد از غذاي ميگوها را توليد مي کنند. اين درختان منبع تغذيه ماهيان آب کم عمق هم مي باشند.خشک کردن اين نواحي براي انجام ساخت و ساز و جاده سازي منجر به تخريب اکوسيستمهاي بسياري مي شود. در نتيجه، بسياري از گونه ها مهاجرت کرده يا نابود شده اند.
افزايش ميزان آب هاي گل آلود سواحل جده هم به صخره ها صدمه زده است و هم تمام مرجان هايي که در آن قرار داشتند را نابود کرده است.
500 متر اول آب مهمترين بخش در حيات دريايي مي باشد؛ چون محلي است که ماهيان در آن تخمگذاري مي کنند. تخريب يا دفن کردن اين بخش از ساحل بي گمان تاثير منفي بر کل دريا و اکوسيستم هاي متعدد که براي محيط زيست آبي حياتي مي باشند، خواهد گذاشت.
پيش بيني مي شود كه بازيابي زمين هاي حاشيه خليج فارس و درياي سرخ حدود 2500 کيلومتر زمين را در بر خواهد گرفت. ماهيگيران و بوم شناسان نگران اين مسئله هستند که بازيابي زمين، اکوسيستم غني ساحل را از ميان خواهد برد و به صنعت ماهيگيري، به ويژه صيد ميگو، آسيب خواهد رساند.
با اينحال برخي از اقدامات حفاظتي در بخش خصوصي و عمومي در حال اجرا مي باشد.
عربستان سعودي يک منطقه حفاظت شده از جنگل هاي چندل را در شهر صنعتي الجبيل در مساحتي برابر با 2,300 کيلومتر مربع براي بازسازي جنگل هاي چندل که در سرتاسر ساحل شرقي نابود شده اند را، ايجاد کرد.
شرکت آرامکو عربستان هم در پروژه هاي کاشت مجدد درختان چندل شرکت مي کند. هر ساله برنامه هايي با شرکت دانش آموزان و داوطلبان، هزاران درخت چندل را در سواحل شرقي به ويژه در اطراف تاسيسات نفتي کشت مي کنند.
در مناطق غربي، يک تيم عربستاني - ژاپني در حال پژوهش توسعه جغرافيايي درختان چندل در طول سواحل درياي سرخ که از منطقه حفاظت شده جزاير فراسان با عبور از جازان، قنفذه و ليث تا شمال جده گسترش يافته است، مي باشند. اين تيم در حال اجراي يک طرح علمي براي مديريت درختان چندل و تهيه يک برنامه آگاه سازي در مورد اهميت محيط زيست و مقررات زيست محيطي در مناطق ساحلي است.
