کتاب «خانواده در نگاه رهبر شهید» الگویی برای تحکیم خانواده است

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی فرهنگ و هنر، دکتر «شیوا مقدم»، عضو هیئت علمی دانشگاه و رئیس فرهنگسرای خانواده، همزمان با انتشار کتاب «خانواده در نگاه رهبر شهید»، درباره ضرورت تدوین این اثر، جایگاه اندیشه‌های رهبر شهید در حوزه خانواده و اهداف فرهنگسرای خانواده از انتشار این کتاب سخن گفت که در ادامه می‌خوانید.

چه ضرورتی باعث شد فرهنگسرای خانواده تدوین و انتشار کتاب «خانواده در نگاه رهبر شهید» را در دستور کار قرار دهد؟
خانواده، نخستین مدرسه انسان و مهم‌ترین نهاد اجتماعی در شکل‌گیری شخصیت، هویت، اخلاق و سرمایه اجتماعی هر جامعه است. هر تمدنی که بخواهد ماندگار و اثرگذار باشد، ناگزیر باید از خانواده آغاز کند. رهبر شهید نیز در سراسر دوران فعالیت‌های علمی، فرهنگی و مدیریتی خود، همواره خانواده را زیربنای پیشرفت جامعه و محور تحقق تمدن نوین اسلامی معرفی کرده‌اند.

پس از شهادت ایشان، احساس کردیم یکی از مهم‌ترین مسئولیت‌های نهاد‌های فرهنگی، حفظ و بازخوانی میراث علمی و فکری این شخصیت برجسته است. بسیاری از دیدگاه‌های ایشان درباره خانواده، زن، ازدواج، تربیت فرزند و سبک زندگی اسلامی در قالب کتاب‌ها، سخنرانی‌ها، یادداشت‌ها و بیانات متعدد منتشر شده، اما تاکنون مجموعه‌ای که این آثار را به صورت هدفمند و طبقه‌بندی‌شده معرفی کند، کمتر در دسترس مخاطبان قرار داشته است.

بر همین اساس، فرهنگسرای خانواده تصمیم گرفت کتاب «خانواده در نگاه رهبر شهید» را تهیه و منتشر کند تا علاقه‌مندان بتوانند با مسیر مطالعاتی اندیشه‌های ایشان در حوزه خانواده آشنا شوند و از این گنجینه ارزشمند برای پژوهش، آموزش و ارتقای فرهنگ خانواده بهره بگیرند.

این کتاب چه تفاوتی با سایر آثاری دارد که تاکنون در این حوزه منتشر شده است؟
وجه تمایز این کتاب آن است که صرفاً به معرفی عناوین کتاب‌ها اکتفا نمی‌کند، بلکه تلاش دارد منظومه فکری رهبر شهید را در حوزه خانواده به مخاطب نشان دهد. در واقع، خواننده درمی‌یابد که هر یک از آثار، بخشی از یک اندیشه منسجم را تکمیل می‌کنند؛ اندیشه‌ای که در آن خانواده محور هویت‌سازی، تربیت نسل، آرامش روانی، عدالت اجتماعی و پیشرفت جامعه است.

در تدوین این اثر سعی کردیم معرفی هر کتاب کوتاه، دقیق و کاربردی باشد تا مخاطب بتواند متناسب با نیاز پژوهشی یا مطالعاتی خود، مسیر مطالعه را انتخاب کند. این کتاب می‌تواند برای پژوهشگران، استادان دانشگاه، دانشجویان.مشاوران خانواده، فعالان فرهنگی، مربیان و حتی خانواده‌هایی که دغدغه تربیت فرزند و تحکیم روابط خانوادگی را دارند، راهگشا باشد.

لطفاً درباره کتاب‌هایی که در این مجموعه معرفی شده‌اند توضیح دهید.
در این کتاب، ۱۰ عنوان از مهم‌ترین آثار رهبر شهید در حوزه زن و خانواده معرفی شده است. یکی از این آثار، کتاب «زن و خانواده» است که مجموعه‌ای از بیانات ایشان درباره جایگاه زن، خانواده، تفاوت نگاه اسلام و غرب به زن، کرامت انسانی، نقش زنان در جامعه و ضرورت نظریه‌پردازی در حوزه خانواده را در بر می‌گیرد.

همچنین مجموعه پنج جلدی «نقش و رسالت زن» معرفی شده که شامل موضوعات مهمی همچون الگوی زن مسلمان، زن و خانواده، عفاف و حجاب در سبک زندگی ایرانی ـ اسلامی، جایگاه زنان در فرهنگ اسلام و تجدد و عرصه‌های حضور اجتماعی زنان است. این مجموعه یکی از جامع‌ترین آثار برای شناخت نگاه رهبر شهید به جایگاه زن در خانواده و جامعه به شمار می‌رود.

کتاب «مطلع عشق» نیز از دیگر آثار معرفی‌شده است که گزیده‌ای از توصیه‌های اخلاقی، تربیتی و کاربردی رهبر شهید به زوج‌های جوان در مراسم عقد است. این کتاب بر محبت، احترام متقابل، صمیمیت، مسئولیت‌پذیری و استحکام بنیان خانواده تأکید دارد. این اثر همزمان با روز ملی خانواده ۱۴۰۵ به‌منظور آشنایی نسل جوان و بهره‌مندی از نکات ارزشمند رهبر شهید، محور برگزاری مسابقه کتابخوانی قرار گرفت و با استقبال خوب شهروندان همراه شد.
اثر «همسفر تا بهشت» مجموعه‌ای از سخنرانی‌ها و خطبه‌های عقد ایشان درباره سبک زندگی اسلامی است و موضوعاتی همچون حقوق و وظایف زن و شوهر، نقش محبت در خانواده، تربیت فرزند، آرامش روانی و تعامل سازنده میان اعضای خانواده را بررسی می‌کند.

کتاب «خانواده» نیز با گردآوری بیش از یکصد سخنرانی رهبر شهید، تصویری جامع از جایگاه خانواده در اندیشه ایشان ارائه می‌دهد و نشان می‌دهد که خانواده در نگاه ایشان، نخستین و مهم‌ترین نهاد تمدن‌ساز است.

در نهایت، کتاب «همسرگزینی و همسرداری» نیز با تمرکز بر انتخاب آگاهانه همسر، معیار‌های ازدواج موفق، حفظ بنیان خانواده و نقش زن و مرد در ایجاد آرامش و پایداری زندگی مشترک، از آثار ارزشمند معرفی‌شده در این مجموعه است.

به نظر شما اندیشه‌های رهبر شهید درباره خانواده چه نسبتی با مسائل امروز جامعه دارد؟
واقعیت این است که امروز خانواده با چالش‌های متعددی از جمله تغییر سبک زندگی، کاهش گفت‌و‌گو میان اعضای خانواده، فشار‌های اقتصادی، گسترش فضای مجازی، تغییر الگو‌های تربیتی و کاهش سرمایه اجتماعی روبه‌روست. در چنین شرایطی، بازخوانی اندیشه‌های عالمانه و واقع‌بینانه‌ای که خانواده را محور توسعه و پیشرفت می‌دانند، ضرورتی دوچندان دارد.

رهبر شهید همواره بر محبت، اخلاق، مسئولیت‌پذیری، کرامت زن، تربیت صحیح فرزند، استحکام روابط خانوادگی و نقش بی‌بدیل خانواده در سلامت جامعه تأکید داشتند. این آموزه‌ها صرفاً توصیه‌های اخلاقی نیستند، بلکه می‌توانند مبنای سیاست‌گذاری فرهنگی و اجتماعی نیز قرار گیرند.

فرهنگسرای خانواده چه رسالتی را در این مسیر دنبال می‌کند؟
فرهنگسرای خانواده همواره تلاش کرده است با بهره‌گیری از ظرفیت‌های علمی، فرهنگی و هنری، گفتمان خانواده‌محور را در جامعه تقویت کند. انتشار این کتاب نیز در همین راستا انجام شده است. ما معتقدیم معرفی منابع معتبر و اندیشه‌های اصیل، زمینه گفت‌و‌گو، پژوهش و تولید محتوای علمی در حوزه خانواده را فراهم می‌کند.

این اثر تنها یک کتاب معرفی منابع نیست، بلکه دعوتی برای مطالعه عمیق‌تر، اندیشیدن درباره جایگاه خانواده و بهره‌گیری از تجربه‌های فکری رهبر شهید در مواجهه با مسائل امروز جامعه است. امیدواریم این مجموعه بتواند پلی میان نسل جوان، پژوهشگران و خانواده‌ها با این میراث ارزشمند ایجاد کند و زمینه‌ساز پژوهش‌ها و برنامه‌های فرهنگی گسترده‌تر در آینده باشد. همچنین معرفی و تبیین این کتاب در سرفصل برنامه‌های فرهنگسرای خانواده قرار دارد.

علاقه‌مندان چگونه می‌توانند این کتاب را تهیه کنند؟
کتاب «خانواده در نگاه رهبر شهید» همزمان با مراسم بدرقه پیکر مطهر ایشان منتشر شده و از طریق کانال فرهنگسرای خانواده در پیام‌رسان «بله» به نشانی @FARHANGSARA_KHANEVADEH در دسترس علاقه‌مندان قرار دارد. امیدواریم این اثر بتواند سهمی هرچند کوچک در معرفی و ترویج اندیشه‌های ماندگار رهبر شهید و تقویت فرهنگ خانواده در جامعه داشته باشد.